Donald Trump po planifikon të ulë disa tarifa doganore për mallrat e çelikut dhe aluminit, ndërsa përballet me një krizë të përballueshmërisë që ka ulur vlerësimet e tij të miratimit përpara zgjedhjeve të mesmandatit të nëntorit.

Presidenti amerikan goditi importet e çelikut dhe aluminit me tarifa doganore deri në 50 për qind verën e kaluar dhe i ka zgjeruar taksat në një gamë mallrash të prodhuara nga këto metale, duke përfshirë lavatriçet dhe furrat.

Por administrata e tij tani po shqyrton listën e produkteve të prekura nga taksat dhe planifikon të përjashtojë disa artikuj, të ndalojë zgjerimin e listave dhe në vend të kësaj të nisë hetime më të synuara të sigurisë kombëtare për mallra specifike, sipas tre personave të njohur me çështjen.

Burimet thanë se zyrtarët e tregtisë në departamentin e tregtisë dhe zyra e përfaqësuesit të tregtisë së SHBA-së besonin se tarifat doganore po dëmtonin konsumatorët duke rritur çmimet për mallra të tilla si kutitë e byrekut dhe kanaçet e ushqimit dhe pijeve.

Fushata e shpejtë e tarifave doganore të Trump i ka çuar detyrimet e SHBA-së në nivelin e tyre më të lartë që nga para Luftës së Dytë Botërore. Por presidenti ka tërhequr vazhdimisht disa nga taksat e tij më të ashpra mes zemërimit të votuesve për krizën e përballueshmërisë së mallrave në SHBA.

Më shumë se 70 përqind e të rriturve amerikanë i vlerësojnë kushtet ekonomike si të mira ose të këqija, sipas një sondazhi të Qendrës Kërkimore Peë të publikuar këtë muaj. Rreth 52 përqind e amerikanëve mendojnë se politikat ekonomike të Trump i kanë përkeqësuar kushtet.

Administrata ka dhënë tashmë përjashtime për produktet ushqimore të njohura në një përpjekje për të zbutur inflacionin e çmimeve të ushqimeve për amerikanët e zakonshëm. Ajo gjithashtu bëri thirrje për një armëpushim në luftën e saj tregtare me Kinën pasi Pekini u hakmor me tarifat e veta.

Lëvizja për të zbutur tarifat doganore të çelikut dhe aluminit, të cilat ishin ndër më të hershmet e futura në mandatin e dytë të Trump, vjen ndërsa ekonomistët thonë se amerikanët po paguajnë për taksat, duke minuar pretendimin e presidentit se kompanitë e huaja do të mbanin barrën.

Lufta tregtare e Trump ka sjellë edhe reagime politike, madje edhe nga disa aleatë. Të mërkurën, anëtarë të Partisë Republikane të Trump u bashkuan me Demokratët, ndërsa Dhoma e Përfaqësuesve e SHBA-së votoi për të përmbysur tarifat doganore të Trump ndaj Kanadasë, duke i dhënë një qortim të madh luftës së tij tregtare ndaj partnerit të dytë më të madh tregtar të SHBA-së. Trump pritet të vërë veton ndaj projektligjit, duke i lënë taksat në fuqi.

Disa ligjvënës republikanë përballen me beteja të ashpra zgjedhore në shtetet e tyre të origjinës në zgjedhjet e mesit të mandatit të nëntorit, mes ankthit të votuesve rreth ndikimit të tarifave doganore mbi bizneset e vogla dhe konsumatorët.

Lëvizja e fundit mbi tarifat dogaore të metaleve është hartuar gjithashtu për të sjellë qartësi në një proces lobimi gjithnjë e më të ndërlikuar në Uashington, i cili ka dalë në pah që kur Trump vendosi taksat.

Administrata deri më tani ka lejuar kryesisht bizneset amerikane të lobojnë që produktet e bëra prej çeliku dhe alumini të prodhuara nga prodhues të huaj rivalë të goditen me tarifa, në një të ashtuquajtur proces përfshirjeje.

Procesi është drejtuar nga departamenti i tregtisë, i cili ka miratuar kryesisht kërkesat nga kompanitë vendase, të cilat kanë përmendur rreziqet e "sigurisë kombëtare" që lidhen me mallrat, përfshirë pjesët e biçikletave.

Por mekanizmi ka çuar në një listë të gjerë të mallrave shtëpiake që i nënshtrohen tarifave doganore deri në 50 për qind për përmbajtjen e tyre të metaleve.

Zyrtarët menduan se regjimi tarifor ishte “shumë i ndërlikuar për t’u zbatuar”, tha një person, dhe se duhej thjeshtuar.

Vende si Mbretëria e Bashkuar, Meksika dhe Kanadaja, si dhe anëtarët e BE-së, mund të përfitojnë nga çdo lehtësim i tarifave doganore të SHBA-së për mallrat e bëra prej çeliku dhe alumini.

Një udhëheqës evropian biznesi, i cili nuk pranoi të identifikohej, tha se ata njihnin një kompani që kishte dërguar katër kontejnerë identikë me makineri në SHBA dhe iu ngarkuan tarifa doganore të ndryshme për secilin prej tyre.

Departamenti i Tregtisë u ofroi kompanive amerikane për herë të fundit një mundësi për të nominuar furnizues të huaj që do të goditeshin me tarifa doganore në tetor, por e kaloi afatin e vet 60-ditor për të miratuar vendosjen e taksave të reja.

Si pjesë e atij raundi, prodhuesit amerikanë të dyshekëve, tavave për ëmbëlsira dhe biçikletave lobuan për taksa shtesë mbi bizneset e huaja.

“Çeliku nuk është vetëm një mall, është një aset i sigurisë kombëtare”, tha Kevin Dempsey, president dhe drejtor ekzekutiv i Institutit Amerikan të Hekurit dhe Çelikut.

“Është thelbësore që qeveria amerikane të ruajë tarifat dobanore të çelikut të sigurisë kombëtare sipas Seksionit 232”, tha Dempsey, i cili shtoi se ato “janë thelbësore për të parandaluar që kjo mbikapacitet të nxisë rritje të reja të importeve të dëmshme në tregun amerikan, të cilat do të shkaktonin një kërcënim të thellë për sigurinë kombëtare amerikane dhe do të dëmtonin shëndetin e industrisë amerikane të çelikut”.

Rreth 100 dokumentet e paraqitura nënvizojnë gamën e gjerë të çështjeve që kompanitë tani po argumentojnë se përbëjnë një rrezik për sigurinë kombëtare të SHBA-së.

Një kompani argumenton në dosjen e saj se “pa bukë, simite, bagueta, role të skuqura, ëmbëlsira, mafine dhe të ngjashme”, ushtarët në ushtrinë amerikane “nuk do të jenë në gjendje të mbajnë një dietë të shëndetshme”.

Departamenti i Tregtisë, zyra e përfaqësuesit tregtar të SHBA-së dhe Shtëpia e Bardhë refuzuan të komentojnë./Financial Times