Partia Kristiandemorate (CDU) në pushtet dhe punëdhënësit shohin një problem të madh në numrin e ditëve që punonjësit në Gjermani marrin raporte të mjeku. Nga sindikatat gjermane DGB kërkon që të mos ndryshojë asgjë në këtë drejtim ndaj punonjësve. Cili është niveli aktual i raporteve mjekësore dhe cilat janë shkaqet?

Kancelari Friedrich Merz (CDU) e sheh çështjen e raporteve të mjekut tek punëtorët në Gjermani si një problem serioz dhe ka hapur debatin për marrjen e pushimit mjekësor me telefon. Duhet të flasim për "si të krijojmë stimuj për njerëzit që të bëjnë punën e tyre", tha Merz.

Në rast sëmundjeje, në Gjermani punëdhënësi është i detyruar të paguajë pagën e plotë, si rregull, për një maksimum prej gjashtë javësh në vit. Pas kësaj, kompanitë e sigurimeve shëndetësore paguajnë për personat e sëmurë.

"Në fund të ditës, duhet të shohim që të gjithë ne së bashku të arrijmë produktivitet më të madh ekonomik", tha Merz.

Ministrja e Shëndetësisë, Nina Warken (CDU), njoftoi se do të kontrollojë dispozitat për hapjen e pushimit mjekësor.

Sa ditë pushimi mjekësor ofron Gjermania?

Sipas një analize nga kompania e sigurimeve shëndetësore DAK-Gesundheit për vitin 2025, shkalla e pushimit mjekësor mbeti e qëndrueshme në një nivel të lartë prej 5.4 përqind vitin 2025. Kjo do të thotë se mesatarisht 54 nga 1,000 punonjës kanë qenë me raport të mjekut çdo ditë të vitit. Mesatarisht, 19.5 ditë punëtorët kanë qenë me raport - ngjashëm si në vitin 2024, kur kishte 19.7 ditë mungesë.

Sa i kushton Gjermanisë?

Sipas Zyrës Gjermane të Statistikave, punonjësit në Gjermani ishin të sëmurë mesatarisht 14.8 ditë pune në vitin 2025, pak më pak se një vit më parë (15.2). DAK mban të dhëna për ditët kalendarike, ndërsa Zyra e Statistikave mban të dhëna për ditët e punës, që do të  thotë se kur kësaj shifre prej 14,5 i shtohen edhe ditët e fundjavës, atëherë del se punonjësit kanë munguar nga puna mesatarisht 19,5 ditë në vit.

Njëkohësisht, llogaritjet e shkallës së pushimit mjekësor në përgjithësi nuk përfshijnë mungesat që zgjasin një ose dy ditë, kur punonjësit nuk janë të obliguar të vizitojnë një mjek.

Në gusht të vitit të kaluar, Instituti për Ekonominë Gjermane (IW), i cili është miqësor ndaj punëdhënësve, llogariti se punëdhënësit kishin ndarë rreth 82 miliardë euro për punonjësit e sëmurë në vitin 2024.

Në tre vjet, kostoja e pagesës së pagës së sëmundjes është rritur me dhjetë miliardë euro.

A ka Gjermania mungesa veçanërisht të larta në punë?

Krahasuar me vendet e tjera evropiane, Gjermania është në krye të listës, sipas një analize nga Instituti për Kërkime Shëndetësore dhe Sociale (Institut für Gesundheits- und Sozialforschung IGES). Instituti i referohet të ashtuquajturit Anketë Evropiane e Forcës Punëtore, e cila përcakton se sa kohë pune humbet në javë për shkak të sëmundjes.

Gjermania ka një vlerë prej 6.8 përqind - ngjashëm me Belgjikën (6.7 përqind), Suedinë (6.6 përqind) dhe Islandën (6.1 përqind) për vitin 2023. Norvegjia është në krye me 10.7 përqind. Statistikat e vendeve me vlerat më të ulëta nuk janë shumë të qarta, pasi Malta regjistrohet me 1.6 përqind, Bullgaria me 0.6 përqind dhe Greqia me 0.4 përqind.

Cilat janë arsyet kryesore?

Lidhur me të dhënat e Zyrës Gjermane të Statistikave, mund të vërehet një rritje e qartë prej 3.6 ditësh pune krahasuar me vitin 2021. Kjo rritje, sipas vlerësimit të Zyrës, mund t'i atribuohet, ndër të tjera, futjes së certifikatës elektronike të paaftësisë për punë në fillim të vitit 2022.

Në raporte thuhet se sëmundjet më të shpeshta për të cilat merret raport janë ato të organeve të frymëmarrjes - duke përfshirë edhe ftohjen e zakonshme. Përveç kësaj, sipas AOK, ka një "rritje të vazhdueshme edhe të rasteve të raportit mjekësor të shkaktuar nga problemet psikike".

Edhe DAK konstaton se shkaku më i shpeshtë i raporteve janë sëmundjet e frymëmarrjes. Në vendin e dytë tani janë sëmundjet mendore, të tilla si depresioni. Më pas janë problemet e sistemit të muskujve dhe skeletit.

Cili është përqindja e lejes së sëmundjes të raportuar me telefon?

Hapja e lejes mjekësore vetëm me një telefonatë nuk është arsyeja e vetme për një rritje të sëmundjes. Sipas të dhënave nga Instituti Qendror për Sigurimet Shëndetësore nga tetori 2025, leja mjekësore me telefon përbënte 0.9 përqind të të gjitha rasteve.

Analiza empirike tregon se "rëndësia e konfirmimit telefonik të paaftësisë për punë, me një pjesë prej 0.8 deri në 1.2 përqind në vit, është shumë e vogël për zhvillimin e përgjithshëm të numrit të rasteve".

Dhe hulumtimi i AOK arrin në përfundimin se nuk ka "shenja të abuzimit sistematik" të marrjes së raportit me telefon. Tre nga katër pjesëmarrës në hulumtim e vlerësuan hapjen e lejes mjekësore me telefon si kuptimplotë ose shumë kuptimplotë, sepse nuk kanë nevojë të shkojnë te mjeku kur janë të sëmurë dhe mund të shmangin kontaktin me pacientë të tjerë në sallën e pritjes.

Leja mjekësore si politikë

Megjithatë CDU dhe shoqatat e punëdhënësve kanë kërkuar heqjen e lejes mjekësore me telefon. Marrëveshja e koalicionit midis Sindikatës dhe SPD-së nuk flet për heqjen, por për ndryshimet: "Ne do ta ndryshojmë hapjen e lejes mjekësore me telefon në mënyrë që abuzimi të përjashtohet në të ardhmen."

Edhe përfaqësuesi i Shoqatës së Mjekëve në Sistemin Shëndetësor Andreas Gassen dyshon: Leja mjekësore telefonike "sigurisht" inkurajon abuzimin, tha ai për Tagesspiegel. "Nuk mund të vlerësosh me besueshmëri nëse dikush është vërtet i paaftë apo jo," tha Gassen.

Sindikatat dhe Partia e Majtë i hodhën poshtë propozimet për heqjen e këtij rregulli. "Dërgimi i njerëzve të sëmurë në punë ose kërkesa e tyre për të dalë në pension më vonë nuk krijon asnjë vend të ri pune," tha në fundjavë Presidentja e Konfederatës së Sindikatave Gjermane (DGB), Jasmin Fahimi.

Sekretarja e Përgjithshme e Partisë së Majtë, Janis Ehling, tha: "Ata që ankohen për normat e larta të lejeve mjekësore duhet të flasin për mbingarkesën, mungesën e stafit dhe kushtet e punës që i sëmurin njerëzit, dhe jo t'i akuzojnë punonjësit për mungesë etike pune."

Kreu i Partisë së Gjelbër, Franciska Brantner, tha se nga një këndvështrim ekonomik, është e qartë "se duhet të punojmë më shumë". Por nevojiten kushte të mira, siç është kujdesi i besueshëm për fëmijët.

Ka dhe propozime për futjen e lejes së pjesshme mjekësore si dhe për reduktimin e sëmundjeve për të cilat mund të jepet raport mjeku me telefon. Ndaj në ditët dhe javët në vijim priten debate të nxehta për këtë çështje./DW