Spanja ka përshkallëzuar përplasjen diplomatike me Italinë, duke i dërguar Romës një notë zyrtare me tone të ashpra pas vendimit të qeverisë italiane për të rikthyer kontrollet kufitare ndaj shtetasve spanjollë. Madridi i kërkon Italisë të heqë menjëherë kufizimet, duke i cilësuar ato të padrejta, diskriminuese dhe në kundërshtim me interesat e Bashkimit Europian.

Në deklaratën zyrtare, qeveria spanjolle i bën thirrje Italisë t'i japë fund kontrolleve kufitare dhe "t'i trajtojë qytetarët spanjollë si të gjithë qytetarët e tjerë europianë". Në të kundërt, paralajmëron se nëse Roma nuk e ndryshon vendimin deri të dielën, më 9 gusht, Spanja do të detyrohet të marrë "masa proporcionale për të mbrojtur interesat dhe dinjitetin e qytetarëve të saj".

Sipas medias italiane Corriere della Sera, kriza diplomatike mes dy vendeve ka arritur në pikën më të lartë. As mbledhja e jashtëzakonshme e Këshillit të Ministrave të Bashkimit Europian, e zhvilluar më 4 gusht, nuk arriti të ulte tensionet. Në atë takim u shpreh solidaritet i përgjithshëm me Spanjën dhe u diskutua nevoja për forcimin e kontrolleve në kufijtë e jashtëm të BE-së, por përplasja mes Madridit dhe Romës vijoi të thellohej pas ngjarjeve në Ceuta.

Në notën e qeverisë spanjolle thuhet se Italia rivendosi kontrollet kufitare më 1 gusht, duke ndikuar në lëvizjen e mijëra personave dhe duke krijuar pasiguri juridike në kulmin e sezonit turistik. Sipas Madridit, masa u mor në mënyrë të njëanshme, pa paralajmërim dhe me argumente që nuk respektojnë Kodin Kufitar të Shengenit.

Nga ana tjetër, qeveria italiane e ka justifikuar vendimin si një masë të përkohshme për mbrojtjen e sigurisë publike dhe rendit, pas hyrjes së mbi 73 mijë emigrantëve në Ceuta gjatë javës së kaluar.

Megjithatë, Spanja kundërshton këtë argument. Në deklaratë thuhet se asnjë prej emigrantëve që hynë në Ceuta nuk mund të hyjë lirisht në hapësirën Shengen, pasi qyteti autonom gëzon një status të veçantë brenda sistemit europian. Sipas qeverisë spanjolle, pothuajse të gjithë emigrantët janë kthyer tashmë në Marok.

Madridi i drejton edhe akuza të forta Italisë për mënyrën se si ka menaxhuar emigracionin në vitet e fundit. Duke iu referuar të dhënave të Frontex, qeveria spanjolle pretendon se Italia është shteti anëtar që ka regjistruar numrin më të lartë të kalimeve të parregullta në kufijtë e Bashkimit Europian, me shifra rreth dy herë më të larta se ato të Spanjës.

Në të njëjtën deklaratë thuhet gjithashtu se Italia nuk ka respektuar Rregulloren e Dublinit që nga viti 2022, duke shtuar presionin migrator mbi vendet e tjera anëtare të BE-së.

Qeveria e Pedro Sánchez nënvizon se, ndryshe nga Italia, Spanja nuk ka vendosur kurrë kontrolle kufitare ndaj shtetasve italianë dhe ka treguar solidaritet në menaxhimin e emigracionit. Si shembull përmendet pranimi i një pjese të emigrantëve që mbërritën në Lampedusa në vitin 2023, si edhe hapja e rregullt e porteve spanjolle për emigrantët e shpëtuar në rrugën e Mesdheut Qendror.

Në fund të deklaratës, Madridi shpreh shpresën se "do të mbizotërojnë fryma europiane, arsyeja dhe mirëbesimi", duke shtuar se qeveritë ekzistojnë për të nxitur mirëkuptimin mes vendeve dhe interesin e qytetarëve, jo për të krijuar ndarje apo konflikte të panevojshme të motivuara nga interesa të politikës së brendshme.