Për Sarah Huckabee Sanders, Gjykata e Lartë ka gabuar. Jo sepse, ndryshe nga gjyqtarët kushtetues, ajo i konsideron të ligjshme tarifat doganore të Shtëpisë së Bardhë, por sepse “mënyra më e mirë për ta shtyrë Trump-in të bëjë diçka është t’i thuash se nuk mund ta bëjë”. Guvernatorja e Arkansas-it e njeh mirë presidentin: në të kaluarën ka qenë zëdhënësja e tij. E njohin mirë dhe mendojnë njësoj, të frikësuar, edhe shumë parlamentarë republikanë, prej kohësh në ankth për shkak të sondazheve që i nxjerrin humbës në zgjedhjet e ndërmjetme të 3 nëntorit. Deputetë dhe senatorë të bindur se tarifat janë një nga barrat më të rënda që po e zhysin Trump-in në papëlqyeshmëri: deri tani pothuajse të gjithë kanë heshtur, nga frika e hakmarrjes politike të një presidenti që ka premtuar t’ua marrë mandatin atyre që kundërshtojnë politikat e tij.

Tani, megjithatë, skenari po ndryshon: ligjvënësit e zonave elektorale të lëkundura kanë nisur të ngrenë kokën. Nëse heshtin, mundësitë e tyre për rizgjedhje bëhen gjithnjë e më të pakta, në dritën e ndryshimit të humorit të shumë votuesve të pavarur dhe madje edhe konservatorë, të irrituar nga një politikë shumë e ashpër kundër emigracionit, nga mungesa e përmirësimeve të premtuara në frontin e çmimeve dhe gjithashtu nga tarifat. I fundit është sondazhi Ipsos-ABC-Washington Post: mbështetësit e Trump-it kanë zbritur në 39%, ndërsa ata që e kundërshtojnë kanë arritur në 60%. Një nivel kaq negativ nuk ishte regjistruar nga Ipsos-ABC që nga dita pas sulmit ndaj Kongresit në janar 2021. Dhe ndër sektorët e ndryshëm të vlerësuar – nga emigracioni te politika e jashtme – të anketuarit i kanë dhënë notat më të ulëta pikërisht për tarifat (64% vlerësime negative) dhe inflacionin (65%).

Vendimi i Gjykatës së Lartë dhe këmbëngulja e Trump-it, i vendosur ta anashkalojë për të dëshmuar se ka në fakt pushtete pothuajse absolute, po i vënë gjithnjë e më shumë në vështirësi ata që duhet të mbrojnë mandate “kufitare” dhe mund të zgjojnë një Kongres deri tani të heshtur. Arsyen e shpjegon deputeti i Nebraskës, Don Bacon, një nga gjashtë republikanët që rreth dhjetë ditë më parë votuan në Dhomën e Përfaqësuesve rezolutën e demokratëve që synon të bllokojë tarifat e Trump-it ndaj Kanadasë. Bacon pranon se presidenti mund ta rrëzojë me veton e tij, por shpjegon se klima politike po ndryshon: republikanët që deri tani janë fshehur, duke duruar në heshtje zhvatjen e kompetencës së tyre legjislative nga Shtëpia e Bardhë, tani do të duhet të dalin hapur përballë një Gjykate të Lartë me shumicë konservatore, që thekson solemnisht se vetëm Parlamenti mund të vendosë tarifa dhe taksa, përveç disa rasteve ekstreme.

Në fakt, është vetë lëvizja e parë e Trump-it që përfshin Kongresin: tarifa e re universale prej 15% mund të zgjasë maksimumi 5 muaj. Më pas, do të ketë nevojë për një votë parlamentare. Vështirë që republikanët ta mbështesin në bllok nëse do t’u duhet të votojnë tarifa jopopullore në verë, vetëm pak javë para zgjedhjeve. Dhe vendimi i Gjykatës ka bërë që të dalin hapur kundër tarifave edhe figura konservatore me peshë, si ish-zëvendëspresidenti i Trump-it, Mike Pence, si dhe senatorët Mitch McConnell, Chuck Grassley, John Curtis dhe Rand Paul.

Deri tani, Trump-i ka mbështetur gjithmonë instinktin e tij politik dhe aftësinë për t’u harmonizuar me elektoratin e djathtë, deri në atë pikë sa ta bindë të pranojë edhe disa të pavërteta të qarta. Por që nga rasti Epstein e këtej, besueshmëria e tij duket e lëkundur edhe mes mbështetësve më besnikë. Për tarifat, ai ka vazhduar të thotë se i paguajnë vendet e tjera, por tashmë janë të shumta institutet kërkimore që kanë dëshmuar se, në realitet, ato rëndojnë në 90% mbi bizneset dhe konsumatorët amerikanë. Të dhëna të konfirmuara së fundmi nga një studim i Rezervës Federale. Dhe kur Kevin Hassett, kreu i Këshillit Ekonomik të Shtëpisë së Bardhë, u përpoq ta përqeshte këtë studim, madje duke kërkuar masa disiplinore ndaj autorëve të tij, mori përgënjeshtrime të forta nga shumë ekonomistë, ndërsa The Wall Street Journal, zëri i botës ekonomike konservatore, iu përgjigj me tone përçmuese në një editorial kërcënimeve të Hassett-it.

Një dhuratë e vërtetë për demokratët, të cilët ende nuk e kanë përtypur humbjen në zgjedhjet presidenciale dhe nuk kanë një lider. Ata kanë nisur tashmë, me guvernatorin e Kalifornisë Gavin Newsom dhe senatoren Elizabeth Warren, të kërkojnë që dëmshpërblimet për tarifat e padrejta t’u jepen edhe qytetarëve të veçantë, konsumatorëve–votues që kanë paguar më shumë për produkte të ngarkuara me taksa të paligjshme. Teknikisht e pamundur, por argumenti është popullor: do të bëhet një kalë beteje elektoral. Ndërkohë, republikanët e kanë të vështirë të notojnë kundër rrymës: në mungesë të një lideri demokrat, nuk kanë një shënjestër të qartë për ta sulmuar./ Corriere della Sera