GJKKO, Apeli i Posaçëm dhe Gjykata e Lartë kanë arsyetuar mjaftueshëm për faktet që kanë shërbyer si bazë për caktimin dhe lënien në fuqi të masës “arrest në burg” ndaj ish-ministrit të Shëndetësisë, Ilir Beqaj, në kuadër të hetimeve për abuzime me fondet e Bashkimit Europian gjatë kohës që mbante detyrën e Koordinatorit Kombëtar për Instrumentin e Paraaderimit të Asistencës Financiare të Bashkimit Evropian. Në këtë konkluzion ka arritur Gjykata Kushtetuese, e cila më 28 janar rrëzoi kërkesën e Beqajt për shfuqizimin e masës “arrest në burg”, të cilën e vuan prej 4 korrikut 2024 në paraburgimin e Durrësit.

Sot, ish-ministri, me anë të një analize juridike dhe të detajuar, pretendon se ka zbuluar disa gafa në vendimin e Gjykatës Kushtuese.

***

Të nderuara zonja Fiona Papajorgji, Marsida Xhaferllari, Marjana Semini,

Të nderuar zotërinj Ilir Toska, Asim Vokshi,

Jam njohur me arsyetimin e Vendimit nr. 7, datë 28.01.2026, dhe, në cilësinë e kërkuesit, po ju drejtohem publikisht.

Së pari, më lejoni t’ju falënderoj që e trajtuat ankimin tim me përparësi. Megjithatë, vetë kronologjia e çështjes tregon se kjo “përparësi” ka mbetur më tepër formale sesa reale. Kalimi i çështjes në seancë plenare është vendosur më 25.09.2025; në kalendarin publik të Gjykatës është njoftuar se shqyrtimi do të bëhej më 23.12.2025; dispozitivi është bërë publik më 28.01.2026, ndërsa vendimi i arsyetuar është publikuar më 13.03.2026. Pra, rreth tetë muaj e gjysmë nga depozitimi i ankimit tim kushtetues. Çmojeni vetë sa qëndron pohimi juaj lidhur me “rëndësinë e të drejtës kushtetuese”.

Të nderuar anëtarë të Gjykatës,

Fillimisht po ju paraqes rezervat mia për disa çështje konkrete të arsyetimit të vendimit referuar sipas pikave të numëruara në vet vendimin.

Pika 1

Vendimi konstaton se unë kam patur detyrën e Koordinatorit Kombëtar për Instrumentin e Paraaderimit të Asistencës Financiare të Bashkimit Evropian lidhur me ndihmën e huaj për programe dhe projekte zhvillimore.

Së pari, më lejoni të shpjegoj se kjo detyrë siç e konstatoni ju nuk ekziston. Ky identifikim i pasakte nga ana juaj për detyrën e një personi që po hetohet, përveçse i panevojshëm, do të thotë mungese kujdesi, anshmëri dhe pasiguri juridike që në fillim të procesit. Detyra që unë kam patur është vetëm ajo e Koordinatorit Kombëtar për Instrumentin e Paraaderimit të Asistencës Financiare të Bashkimit Evropian. Kjo detyrë quhet edhe KKIPA (NIPAC). Derisa në pikën 3 i referoheni ligjit 37/2015, rezulton se keni patur burimin për të identifikuar se çfarë është KKIPA, por me sa duket nuk e keni arritur ta bëni këtë gjë. KKIPA lidhet vetëm me IPA dhe nuk ka lidhje fare me ndihmën e huaj. Por ajo që është më e rëndësishme është se as vendimi nr. 65 datë 03.7.2024 të GJKKO dhe as vendimi nr. 73 date 06.07.2024 të GJKKO nuk evidentojnë këtë detyrë timen. Edhe fakti penal nuk lidhet me veprimet apo mosveprimet e mia si KKIPA. Habitem që paskeni bërë vetë kërkime për detyrat e mia përtej çfarë kanë vlerësuar SPAK dhe GJKKO.

Pika 2

Qoftë dy vendimet e GJKKO shkalla e parë, qoftë vendimi i Apelit të GJKKO, të tre këto të lidhur me masën e sigurisë, nuk identifikojnë asnjë person fizik apo juridik nën hetim për veprat “Korrupsioni pasiv i personave që ushtrojnë funksione publike” dhe “Korrupsioni aktiv i personave që ushtrojnë funksione publike”. Nuk e di se ku e keni gjetur referimin e këtyre veprave penale.

Pika 3

Neni 5 i marrëveshjes së ratifikuar me ligjin 37/2015, ka katër pika dhe jo germa, ndërsa pikat vetë kanë germa. Citimi gabim i nenit që pretendohet që është shkelur, madje në nivel gjykimi kushtetues, është përsëri cënim i sigurisë juridike në këtë proces. Megjithatë, për të mos iu shmangur thelbit, po citoj shkronjën c, të pikës 1, të nenit 5 “asistenca zbaton parimet buxhetore të përcaktuara në Rregulloren nr. 966/2012 të Parlamentit Evropian dhe Këshillit dhe në Rregulloren e Deleguar të Komisionit nr. 1268/2012”.

Parimet buxhetore nuk kanë asnjë lidhje me prokurimin. Kjo do të thotë që ligji 37/2015, specifikisht neni 5, nuk plotëson asnjë kusht që të jetë “ligj që rregullon lirinë e pjesëmarrjes dhe barazinë e shtetasve në tendera dhe ankande publike”. Kjo duhet të kishte mjaftuar të vlerësonit, që tek rrethanat e çështjes, se jemi përpara ndjekjes penale pa ligj. Ky vlerësim besoj se është pjesë e një gjykimi kushtetues.

Pika 26

Ju vlerësoni se duhet të mbahet “në konsideratë konteksti i përgjithshëm i fakteve të çështjes, duke përfshirë këtu edhe statusin/personalitetin e kërkuesit”.

Deri në datën 14.01.2025 (kur është marrë vendimi në Gjykatën e Lartë), unë nuk kam patur asnjë vendim dënimi penal të formës së prerë. Madje një të tillë nuk e kam patur as në datë 28.01.2026 kur keni marrë vendimin ju dhe nuk kam as sot. Duke qenë i padënuar me vendim të formës së prerë, vlerësimi për personalitetin tim duhet të zhvishej nga paragjykimi. Në të tre shkallët e gjykimit të zakonshëm është evidentuar ky paragjykim ndaj personalitetit tim. Për fat të keq ky paragjykim është shtrirë edhe në gjykimin tuaj kushtetues. Kur flasim per paragjykim, i vetmi që është i pranueshëm në një shtet të së drejtës, është paragjykimi pozitiv që buron nga Kushtetuta dhe vullneti sovran i qytetarëve. Në këtë kuptim, prezumimi i pafajësisë nuk është një formulë procedurale, por një garanci kushtetuese e miratuar drejtpërdrejt nga populli shqiptar, e cila e njeh këdo si të pafajshëm deri në një vendim përfundimtar. Përtej kësaj, detyrat e larta shtetërore që kam ushtruar dhe përgjegjësitë publike që kam mbajtur janë një tregues objektiv të integritetit dhe besimit publik, duke më pozicionuar si një individ me profil të spikatur dhe me një kontribut të provuar në shërbim të shoqërisë.

Pika 29

Është e vërtetë që GJKKO e shkallës së parë ka vlerësuar për mua se “nuk ekziston dyshimi i arsyeshëm i mbështetur në prova se ai ka kryer veprën penale të parashikuar nga neni 260 dhe 25 i KP-së”. Por jo vetëm kaq. Kjo gjykatë ka vlerësuar se detyra ime si drejtor i përgjithshëm i SASPAC nuk më bën subjekt të posaçëm të nenit 260. Më tej ajo ka arsyetuar se nuk ekziston dyshimi i arsyeshëm i mbështetur në prova edhe për veprën penale sipas nenit 259 të KP-së. Edhe kjo pjesë duket se nuk është marrë në konsideratë prej jush.

Pika 30

Ju arsyetoni se GJKKO e Apelit ka konstatuar se ekziston dyshimi i arsyeshëm se unë paskam nënshkruar në emër të subjekteve pjesëmarrëse ofertat e tyre. Po këtë ku e gjetët?! Sipas pikës 205 të vendimit të GJKKO të Apelit, gjyqtari nuk ia atribuon personit tim dyshimin e arsyeshëm se ka nënshkruar ofertat e subjekteve pjesëmarrëse. Me duket e çuditshme që Gjykata Kushtetuese krijon dyshime për kërkuesin, dyshime të cilat nuk janë pjesë e gjykimit të zakonshëm të shkallës së dytë ndaj tij.

Pika 38

Jam i keqardhur për arsyetimin tuaj “Gjithashtu, vendimet e cituara, të ngjashme në dukje, nuk janë vendime unifikuese ose njësuese të detyrueshme për zbatim, ndaj ato janë të pamjaftueshme për të krijuar pritshmëri të ligjshme nga ana e kërkuesit”. Ky arsyetim zhvleftëson jurisprudencën e Gjykatës së Lartë, mbjell pasigurinë juridike dhe konsolidon kulturën e çoroditjes që tashmë është ulur këmbëkryq në dy shkallët e para të gjykimit të zakonshëm në Shqipëri.

Pika 47

Ju e keni patur mundësinë të bëni një vlerësim për kushtetueshmërinë e germës c, të pikës 3, të nenit 228 të KPrP. Një person i proceduar dyshohet se mund të ketë bërë krim, por pa dënim të formës së prerë ai nuk ka kryer ende asnjë krim. Për pasojë, si mund të pretendohet që të kryejë përsëri krim. Minimalisht në tekstin e kësaj dispozite mungon fjala “dyshim” dhe për fat të keq është kështu prej vitesh në KPrP. Antikushtetutshmëria e kësaj dispozite nuk duket të ketë tërhequr vëmendjen tuaj.

Një tjetër pyetje që lind natyrshëm, por që ju i jeni shmangur përgjigjes. Krimet e dyshuara se i kam kryer, mund t’i kryej vetëm nëse ushtroj një funksion publik. Duke qenë 7.5 muaj pa asnjë funksion publik deri ditën që është kërkuar masë sigurimi ekstreme ndaj meje, ky rrezik ka qenë inekzistent. Që një funksionar publik të mos kryejë përsëri një krim të dyshuar, a nuk ka KPrP nenin 242, që urdhëron pezullimin e ushtrimit të një funksioni publik? Pezullimi i ushtrimit të funksionit a nuk e ul ndjeshëm deri në zero, rrezikun e përsëritjes së krimit?! Duke qenë krimet e dyshuara të lidhura me ushtrimin e një funksioni publik dhe duke mos ushtruar asnjë funksion publik, si mund të ekzistojë rreziku i përsëritjes së krimit të dyshuar?

Pika 51

Ju arsyetoni “Lidhur me ekzistencën e shkaqeve të rëndësishme që vënë në rrezik marrjen ose vërtetësinë e provave, ajo gjykatë ka arsyetuar se në kushtet kur nuk kishte përfunduar marrja e provave nga ana e organit të akuzës, ekzistonte mundësia që të pandehurit, përfshirë kërkuesin, për shkak të rolit të tij, të ndikonin negativisht në këtë proces, veçanërisht në raport me subjektet që kanë përfituar shumat monetare”.

Habitem se ku e keni gjetur fjalën të “pandehurit”. Unë jam marrë i pandehur në 17.02.2025, ndërkohë që në vendim e ankimuar para jush, jemi ende në Korrik 2024. Çfarë lloj arsyetimi kushtetues paskeni bërë ju kur keni ngatërruar statusin procedural? Edhe nëse këtë gabim e ka bërë gjykata e shkallës së parë ju kishit mundësinë ta analizonit vetë e të mos e përsërisnit.

Neni 228, pika 3, germa a, përcakton se masat e sigurimit personal vendosen: “a) kur ekzistojnë shkaqe të rëndësishme që vënë në rrezik marrjen ose vërtetësinë e provës, bazuar në rrethana fakti që duhet të tregohen posaçërisht në arsyetimin e vendimit”.

GJKKO e shkallës së parë nuk ka sjellë asnjë “rrethanë fakti posaçërisht”, por është mjaftuar me ekziston mundësia që të pandehurit të ndikojnë negativisht në proces. Pikërisht këtu duhej të përqendrohej gjykimi kushtetues, por ne fakt gjykimi juaj nuk ka vlerësuar këtë mangësi të gjykatës së shkallës së parë.

Procedimi penal është regjistruar në datë 06.09.2023. Gjyqtarja e hetimeve paraprake e ka marrë vendimin e parë lidhur me këtë procedim në datë 07.09.2023. Në 27.12.2023 ka urdhëruar kontrollin e banesës sime. Kjo do të thotë se në 28.12.2023 unë jam vënë në dijeni të këtij procedimi penal. Gjyqtari i hetimeve paraprake ka vazhduar të marrë dijeni për vijimin e hetimeve çdo 15 ditë me vendimet e saj për vazhdimin e përgjimeve. Në çdo kërkesë për zgjatje të përgjimeve ajo është informuar për rezultatet e përgjimeve. Organi i akuzës nuk kishte asnjë pengesë për të vazhduar mbledhjen e provave pa vendosur masë sigurie. Për gjithë periudhën nga 06.09.2023 deri në 03.07.2024, organi i akuzës nuk ka sjellë para gjykatës asnjë provë se ka patur përpjekje nga unë për të ndotur provat.

Çudia më e madhe është se ju jeni paqtuar me arsyetimin as logjik, as juridik të GJKKO të shkallës së parë, “se ka rrezik, edhe pse jo në nivele të larta që unë të kryej krime të njëjta ose më të rënda se ato për të cilat procedohem.” Në kushtet që unë, siç ia kam bërë të ditur GJKKO të shkallës së parë, në momentin e ndalimit kisha më shumë se 7.5 muaj që nuk kryeja asnjë funksion publik, ky rrezik ishte inekzistent.

Pika 55

Edhe qasja paqtuese që ju keni ndaj arsyetimit të Kolegjit Penal të Gjykatës së Lartë, “se ekziston dyshimi për të kryer vepra penale të njëjta ose më të rënda” për mua është absurde.

Pika 59

Ju arsyetoni se “pra ekzistenca e procedimeve të tjera penale, mund të jetë tregues më së paku jo pozitiv në drejtim të personalitetit të tij”.

Është e vërtetë se ka patur disa procedime penale ndaj meje. Dy janë filluar kryesisht nga organi i akuzës dhe dy janë të subjekteve politike kundërshtare.

Procedimi i parë penal i Janar 2016 i Prokurorisë së Tiranës i nisur kryesisht është mbyllur me vendim pushimi në Shtator 2016. Ky vendim pushimi është ende në fuqi.

Procedimi i dytë penal i Janar 2017 i Prokurorisë së Krimeve të Rënda, me kallëzim të subjektit politik Partia Demokratike në Janar 2017, është mbyllur me vendim pushimi në Qershor 2017. Ky vendim është ende në fuqi.

Procedimi i tretë penal është regjistruar në Dhjetor 2019 me kallëzim të subjektit politik Nisma Thurje për të njëjtën çështje të pushuar në 2016. Është regjistruar pa revokuar vendimin e pushimit. Ende nuk ka një vendim të formës së prerë, por akuzat për korrupsion pasiv dhe shkelje të barazisë në tender nuk janë provuar që në fazën e hetimit dhe për to nuk ka akuzë.

Procedimi i katërt penal është regjistruar në Janar 2020 me kallëzim të subjektit politik Partia Demokratike me objekt të njëjtë si ai i kallëzimit të vitit 2017. Është regjistruar pa revokuar asnjë nga dy vendime të pushimit. Në këtë procedim penal edhe pas më shumë se 6 vjetësh hetime, nuk kam asnjë status të veçantë procedural.

Procedimi penal 190/2023 është filluar kryesisht nga SPAK me pikënisje nga përgjime të procedimit penal 122/2020. Kanë kaluar 3 vjet nga përgjimet dhe në procedimin burim nuk kanë sjellë asnjë zhvillim. Ja pra që ndaj meje, organi i akuzës ka zbatuar edhe “fishing expedition”.

Aq evidente është ndërhyrja e politikës në procedimet penale ndaj meje, sa paralel me hetimet e SPAK, ka patur edhe hetim parlamentar të iniciuar nga Partia Demokratike, për të njëjtin objekt hetimi të procedimeve të ndryshme penale.

Prandaj, numri i procedimeve penale në mjedise politike të polarizuara nuk mund të përdoret mekanikisht si tregues negativ i personalitetit të individit. Unë, siç besoj se ju e dini, kam qenë politikan i nivelit të lartë në Shqipëri. Besoj se e njihni mjedisin politik shqiptar. Është shumë i helmatisur. Historia politike dhe gjyqësore ndërkombëtare njeh plot raste figurash të larta publike ndaj të cilave janë zhvilluar procedime penale, pa e bërë kjo, në vetvete, personalitetin e tyre juridikisht ‘jo pozitiv’. Pikërisht për këtë arsye, edhe në rastin tim, ekzistenca e procedimeve të tjera nuk mund të merret si tregues i karakterit tim, pa analizuar natyrën e tyre, burimin e tyre politik, ecurinë e tyre dhe përfundimet konkrete të secilit procedim.

Benjamin Netanjahu ka procedime penale, por vazhdon të jetë kryeministër i Izraelit. Silvio Berlusconi kishte disa procedime penale dhe ishte kryeministër i Italisë. Donald Trump ishte nën procedim penal në fushatën presidenciale, por u zgjodh president i SHBA. Antonio Costa u zgjodh president i Këshillit Europian duke patur në Portugali një hetim për korrupsion. Lula u dënua për korrupsion në Brazil, por aktualisht është president i vendit. Për ministren italiane aktuale të turizmit Santanche, ka një gjykim penal në vazhdim. Nëse do të vinin para jush çështjet e tyre, ju do të arrinit te vlerësonit personalitetin e tyre?!

Ju sjell në vëmendje se ka jurisprudencë të zgjeruar të GJEDNJ qoftë për pasojat që sjellin mbi një proces të rregullt ligjor ndërhyrjet e politikës, qoftë tejzgjatja e hetimeve tej afateve të pranueshme.

Dhe, ç ‘është më e rëndësishmja, pohimi juaj se “ekzistenca e procedimeve të tjera penale mund të jetë tregues, më së paku jo pozitiv, për personalitetin e tij”, përbën një goditje të drejtpërdrejtë në thelbin e parimit kushtetues të “prezumimit të pafajësisë”. Ai shndërron dyshimin në etiketim dhe procedimin në dënim të nënkuptuar, duke prodhuar një paragjykim të pajustifikueshëm ndaj një personi të padënuar, me pasoja të drejtpërdrejta mbi lirinë e tij personale

Të nderuar,

Vendimet që unë ankimova, të GJKKO-së së Shkallës së Parë dhe të Apelit të GJKKO-së, janë dëshmi e një kontradikte logjike dhe juridike ndërmjet arsyetimit dhe dispozitivit. Në vlerësimin tim, ato përligjin ndjekjen penale pa ligj. Vetë arsyetimi i tyre pranon se dyshimet për korrupsion dhe për mashtrim kërkonin hetime të mëtejshme, çka do të thotë se deri në atë moment nuk ekzistonin dyshime të arsyeshme të bazuara në prova për këto vepra penale. Nga ana tjetër, nëse ekzistonin dyshime të arsyeshme për veprën penale të shkeljes së barazisë në tendera, vetë jurisprudenca e GJKKO-së për këtë vepër ka njohur si të përshtatshme masa më të lehta sigurimi. Kjo, në vlerësimin tim, e vë seriozisht në dyshim atë që ju keni arsyetuar në paragrafët 29 dhe 56 të vendimit tuaj.

Të nderuar,

Filli përçues i ndjekjes penale në këtë procedim penal ka dy fjalë kyçe. PRAG dhe EUSAIR.

Në vendimin e GJKKO të shkallës së parë fjala PRAG citohet 14 herë, ndërsa fjala EUSAIR citohet 165 herë.

Në vendimin e GJKKO të Apelit fjala PRAG citohet 13 herë, ndërsa fjala EUSAIR citohet 35 herë.

Asnjë nga këto dy fjalë kyçe nuk gjenden në arsyetimin tuaj.

Mesa duket e paskeni kuptuar që ndjekja penale bazuar në PRAG dhe EUSAIR është ndjekje penale pa ligj. Keni “higjenizuar” arsyetimin tuaj, por keni lejuar me heshtjen tuaj ndjekjen penale pa ligj. Edhe pa ndryshuar vendimin tuaj ndaj kërkesës sime, ju duhet të vlerësoni kushtetutshmërinë e ndjekjes penale bazuar në akte që nuk plotësojnë kriteret të jenë ligj sipas Kushtetutës.

Të nderuar,

Edhe pse kishit përpara një kërkesë individuale që lidhej me një masë ekstreme sigurimi, shqyrtimi kushtetues duhej t’ju kishte çuar drejt disa pyetjeve themelore:

A është subjekt i nenit 135, pika 2, të Kushtetutës, pra funksionar i lartë në kuptim të juridiksionit të Gjykatës së Posaçme, drejtori i përgjithshëm i një agjencie në varësi të Kryeministrit, e krijuar me vendim të Këshillit të Ministrave? Edhe nëse në rastin tim të gjitha gjykatat e kanë rrëzuar kualifikimin e organit të akuzës si funksionar i lartë, ju duhet t’u vini fre një herë e mirë ndjekjeve penale të paligjshme që SPAK nis për subjekte jo te posaçme.

A është kushtetuese që rrethana rënduese e “pasojës së rëndë”, e cila shton me katër vjet kufirin maksimal të dënimit në nenin 143, të mbështetet ende mbi një prag financiar absolut (2 mln lekë) të përcaktuar nga një vendim unifikues i Gjykatës së Lartë i para 23 vjetëve? Ky kufi nominal vlen si rrethanë rënduese edhe në disa nene të tjera të KP. Nëse nuk mund të ndërhyni në ndryshimin e vlerës nominale, a nuk duhet të orientoni gjykatat e zakonshme ta aktualizojnë rast pas rasti atë vlerë nominale? Sot ajo vlerë është sa 3 paga mujore të një anëtari/e të GJK. Në 2003 ka qenë sa paga e 2 viteve e një anëtari/e të GJK. A nuk lidhet ky problem edhe me faktin që, përmes një vendimi unifikues, Gjykata e Lartë ka krijuar de facto një normë me përmbajtje materiale penale, në një fushë që i përket ligjvënësit, specifikisht 3/5 të tij? Dhe nëse kjo normë, pavarësisht se nuk është konstatuar si antikushtetuese nga ana juaj, nuk është aktualizuar për më shumë se dy dekada, si mund të vazhdojë të interpretohet në dëm të të pandehurit, në kundërshtim me parimet e sigurisë juridike, të interpretimit në favor të tij dhe të interpretimit të kufizuar, e jo të zgjeruar, në dëm të tij?

A përmbush kërkesat e Kushtetutës dhe të KEDNJ-së një hetim i nisur për nenin 143 të Kodit Penal, kur nuk specifikohet se mbi cilën nga sjelljet alternative të ndaluara mbështetet akuza: gënjeshtër, shpërdorim besimi, deklarim faktesh të rreme apo fshehje faktesh të vërteta? Pa këtë saktësi, a mund të quhet ndjekje penale e bazuar në ligj?

A përputhet me parimin e ligjshmërisë penale ndjekja penale sipas nenit 186 të Kodit Penal, kur vetë dispozita nuk përshkruan me qartësi sjelljen e ndaluar që përbën falsifikim, por vetëm parashikon pasojën ndëshkimore?

Këto nuk janë çështje periferike. Janë çështje qendrore të kontrollit tuaj kushtetues. Kanë qenë të rëndësishme për ankimin tim, por mbeten po aq të rëndësishme për çdo individ, liria personale e të cilit është cenuar ose mund të cenohet në procedime të ngjashme. Megjithatë, e keni mundësinë të ngriheni në nivelin e misionit dhe detyrës suaj në një seancë me dyer të mbyllura në datë 21.04.2026.

Të nderuar,

Të afirmoni se vendimi i Apelit të GJKKO-së është një vendim i drejtë do të thotë të përligjni arsyetime si ai i pikës 211: “Në këtë drejtim, zbatimi në mënyrë të tërthortë i legjislacionit të Bashkimit Evropian është një realitet i cili po gjen jetësim çdo ditë e më tepër dhe që shkon në mënyrë paralele me thellimin e procesit të integrimit të vendit tonë në këtë organizëm mbishtetëror. Kjo theksohet edhe nga detyrimet që vendi ynë mbart prej Marrëveshjes së Stabilizim-Asociimit të lidhur ndërmjet Komuniteteve Evropiane e shteteve të tyre anëtare dhe Republikës së Shqipërisë, ku, në bazë të nenit 70 të kësaj marrëveshjeje ndërkombëtare, vendit tonë i lind detyrimi që të përafrojë legjislacionin e tij me atë të Komunitetit.” Çfarë do të thotë, të nderuar, “… zbatimi në mënyrë të tërthortë i legjislacionit të Bashkimit Evropian është një realitet …” në një proces penal në Shqipëri? A jeni të vetëdijshëm se çfarë po legjitimoni? A është kushtetuese ndjekja penale për moszbatim të tërthortë të çdo lloj legjislacioni? Po legjislacioni i BE-së, a është burim i së drejtës penale në Shqipëri? A është kushtetuese ndjekja penale për moszbatim të legjislacionit të BE-së? Këto janë pyetje legjitime. Besoj se e meritojnë gjykimin tuaj kushtetues, pavarësisht vendimit për kërkesën time.

Të nderuar,

Ju në arsyetimin e vendimit, kur flisni në abstrakt për standardin kushtetues të paraburgimit, me të drejtë thoni se barra e provës nuk duhet t’i kalojë të ndaluarit për të provuar pse duhet liruar ose pse mjafton një masë sigurie jo ekstreme. Por, më pas, kur përmblidhni arsyetimin e Gjykatës së Lartë, shkruani se ajo ka thënë se kërkuesi nuk provoi nevojën për një masë më të butë. Kjo është një kontradiktë e dukshme brenda vetë arsyetimit tuaj. Në vend që ta zgjidhni, ju nuk e merrni ne konsiderate.

Të nderuar,

Nëse keni analizuar vendimet, duhet të keni konstatuar se në 28.12.2023 organi i akuzës ka sekuestruar me dhjetëra telefona celularë dhe laptopë. Duhet të keni konstatuar edhe se prej tyre janë nxjerrë të dhëna digjitale. Vendimet tuaja për rastet E. Qyno dhe O. Ymeraj ju kanë bërë me dije për shkeljet flagrante që bëhen në Shqipëri me provat digjitale nga Gjykata e Posaçme. Paçka se mund të mos jenë të shtjelluara në ankimimet e ndryshme që vijnë para jush, ju nuk jeni nje shkallë e katërt e gjykimit. Ju duhet të jeni diga që frenon shkeljet flagrante në administrimin e provave digjitale. Kjo ka rëndësi të drejtpërdrejtë edhe për çështjen time, sepse standardi kushtetues i kontrollit të provave digjitale është pjesë e së njëjtës logjikë garantiste që mungon në vendimin tuaj. Meqë pranoni në heshtje se shtetasit shqiptarë mund të gjykohen për moszbatim të tërthortë të legjislacionit europian, atëherë pse nuk u garantoni shtetasve shqiptarë çfarë përcakton direktiva e BE 2016/680? Sidomos lidhur me çfarë përcaktohet në nenet 4. 6, 14. Në vendimin për çështjen E. Qyno a nuk jeni ju që keni konstatuar se garancitë e nenit 208/a të KPrP janë të vjetëruara dhe të pamjaftueshme?

Të nderuar,

Vendimet tuaja ndikojnë drejtpërdrejt në standardin e interpretimit të së drejtës penale dhe procedurale. Edhe në një shqyrtim të kufizuar nga objekti i ankimit, ju ia vlen të trajtoni çështjet kushtetuese që dalin qartësisht nga vendimmarrjet e gjykatave (përfshirë arsyetimet e tyre) të zakonshme që prekin drejtpërdrejt lirinë personale. Për më tepër që besoj se edhe ju e ndiqni një interes të zgjeruar së fundmi të shoqërisë shqiptare për paraburgimin. Nëse nivelet e paraburgimit vlerësohen të larta në Shqipëri, ju mund të niseni nga një kërkesë konkrete para jush dhe të përgjithësoni.

Të nderuara zonja dhe të nderuar zotërinj,

Në vlerësimin tim, ky vendim është një hallkë tjetër në zinxhirin e padrejtësisë institucionale që po instalohet në Shqipëri nën emrin e reformës në drejtësi. Nuk rezonon fare as me diskutimin e hapur publik lidhur me situatën faktike të paraburgimit në Shqipëri. Shpresoj të jetë ky vendimi i fundit i padrejtë që jepni. E mira e përgjithshme nuk mund të jetë flijimi i drejtësisë individuale. Lufta kundër korrupsionit, sado legjitime, nuk mund të përdoret si justifikim për cenimin e të drejtave themelore apo për ndërtimin e rasteve simbolike në dëm të individit. Drejtësia nuk është mjet për të arritur një qëllim apo politikë publike, por vetë themeli mbi të cilin ndërtohet e mira e përgjithshme. Vetëm kështu shqiptarët do të vetëdijesohen se padrejtësia po institucionalizohet. Dhe vetëm kështu shoqëria do të shkundet që të nxisë një ndryshim rrënjësor të modelit që është ndërtuar.

Ndërsa për çështjen konkrete do të kemi rast të përballemi sërish kur të shprehet Gjykata Evropiane për të Drejtat e Njeriut.

Me konsideratë,

Ilir Beqaj