Me raportimet se mijëra trupa tokësore amerikane mund të dërgohen drejt Lindjes së Mesme, vëmendja është përqendruar te një objektiv i mundshëm: ishulli Kharg i Iranit, një qendër kyçe energjetike në veri të Gjirit Persik që përpunon rreth 90% të eksporteve të naftës së vendit.

Por kjo është vetëm një pjesë e historisë. Sepse Kharg nuk është i vetmi që ka peshë strategjike. Në fakt, disa ishuj të tjerë mund të jenë edhe më vendimtarë për kontrollin real të rajonit.

Bëhet fjalë për Abu Musa, Tunb i Madh, Tunb i Vogël, Hengam, Qeshm, Larak dhe Hormuz. Së bashku, këta ishuj krijojnë atë që studiuesit e quajnë “mbrojtja harkore” e Iranit – një strukturë që i jep Teheranit avantazh konkret mbi lëvizjen detare në Ngushticën e Hormuzit.

Në këtë rrjet, tre ishujt më të vegjël – Abu Musa dhe dy Tunb-et – janë thelbësorë. Pozicioni i tyre dhe kushtet gjeografike bëjnë që anijet e mëdha dhe cisternat të kalojnë detyrimisht pranë tyre. Kjo i kthen automatikisht në pika presioni: kush kontrollon këta ishuj, ka në shënjestër çdo kalim.

Pikërisht për këtë arsye, ata janë idealë për operacione me mjete të shpejta, mina detare apo drone të Gardës Revolucionare. Nuk është e nevojshme të bllokosh fizikisht ngushticën – mjafton ta bësh të rrezikshme për t’u kaluar.

Irani vetë i konsideron këta ishuj si “aeroplanmbajtëse të palëvizshme dhe të pafundosshme”. Një përkufizim që në thelb tregon rolin e tyre: baza të qëndrueshme nga ku mund të projektohet forcë në çdo moment.

Vitin e kaluar, Garda Revolucionare ka rritur praninë në këto pika, duke theksuar se ka kapacitet të godasë baza, anije dhe objektiva në gjithë rajonin. Kjo do të thotë se çdo operacion për të garantuar kalimin e lirë në Hormuz nuk mund t’i anashkalojë këta ishuj – ata duhet neutralizuar më parë.

Dhe këtu nis kompleksiteti real. Sepse këta ishuj janë të vendosur në mënyrë të tillë që krijojnë një zinxhir mbrojtës. Për të hyrë në Gjirin Persik, forcat duhet të përballen me disa pika strategjike njëra pas tjetrës.

Në planin ushtarak, opsionet janë dy: ajër ose det. Zbarkimi nga deti lejon transportin e pajisjeve të rënda, por kërkon kalimin përmes zonave të fortifikuara. Operacionet ajrore janë më të shpejta, por më të ekspozuara ndaj mbrojtjes ajrore iraniane.

Edhe në rast suksesi, operacioni nuk do të ishte i shkurtër. Marrja e ishujve mund të zgjasë nga disa ditë deri në dy javë dhe do të lejonte vendosjen e radarëve dhe forcave për të monitoruar ngushticën dhe për t’i mohuar Iranit përdorimin e tyre.

Por sfida më e madhe vjen më pas. Mbajtja e kontrollit kërkon rreth 1,800 deri në 2,000 trupa, të cilët do të ishin vazhdimisht nën kërcënimin e raketave, dronëve dhe artilerisë nga territori iranian. Pra, rreziku është që operacioni të kthehet në një angazhim të gjatë dhe të vështirë për t’u menaxhuar politikisht.

Në këtë kontekst, disa analistë argumentojnë se marrja e këtyre ishujve është më pak e dëmshme sesa goditja e Kharg, pasi shkatërrimi i infrastrukturës së tij do të ndikonte rëndë në rimëkëmbjen ekonomike të Iranit pas konfliktit.

Megjithatë, ekziston edhe një dimension politik që e komplikon gjithçka. Ishujt Abu Musa dhe Tunbët janë objekt mosmarrëveshjeje mes Iranit dhe Emirateve të Bashkuara Arabe që prej vitit 1971.

Kjo krijon një dilemë të qartë për SHBA: nëse ishujt i rikthehen Iranit, rrezikohen marrëdhëniet me Emiratet; nëse u jepen Emirateve, mund të vihet në dyshim legjitimiteti i çdo qeverie të re iraniane.

Në fund, tabloja është kjo: nuk bëhet fjalë vetëm për një operacion ushtarak, por për një ekuacion kompleks ku ndërthuren strategjia, ekonomia dhe politika.

Dhe siç theksojnë ekspertët, në situata të tilla nuk ka zgjidhje perfekte. Ka vetëm një balancë mes rrezikut, kostos dhe pasojave – disa të parashikueshme, të tjera jo./CNN