Dosje

Nga

Etleva Lala

Zbardhen planet e panjohura të 1648-ës për t’i marrë Shqipërinë Turqisë. Në një prej dokumenteve, Gjon Baptista, vikari apostolik për territoret e Shqipërisë, i shkruan kolegjit të kardinalëve nga Budva në prani të ipeshkvit të Sapës. Në qendër të letrës është plani për të rimarrë Shqipërinë e pushtuar nga turqit, mirëpo siç thotë ai, për shkak të mungesës së ndihmave nga Venedikasit, ata nuk arritën që ta çlirojnë...

Nga

Ryan Gingeras

Si ishte fundi i Perandorisë Osmane? Çndodhi me shqiptarët pasi u vendosën në Anadoll? Shumë përgjigje i jep studiuesi amerikan Ryan Gingeras, i cili me librin e tij “Brigje të pikëlluara” vjen në shqip nën përkthimin e Virgjil Muçit…

Nga

Petrit Palushi

Mbi librin e gazetarit Bashkim Shala kushtuar ngjarjeve të pranverës 1999 dhe menaxhimit të krizës së mijëra kosovarëve që i largoheshin luftës dhe amsakrave serbe…

Nga

Fotaq Andrea

Artikulli i Konicës i vitit 1903/ “...mjaft të vëreni për këtë disa personalitete me nivel të lartë inteligjence të barkojnë në atë anije prej kartoni. Ideja për të kërkuar që tërë kombet të flasin të njëjtën gjuhë është aq e pakuptimtë sa dhe të kërkosh të përziesh kuaj, gomarë, qe e deve, duke i detyruar kësisoj të hingëllijnë, bulurojnë, pëllasin e blegërijnë pa dallim lloji. I vetmi ndryshim është që apostujt e esperantos zëvendësojnë kamxhikun me bindjen...”

Nga

Nini Mano

Parashqevi Qiriazi në 1919-n, e tmerruar pa sesi punonin anëtarët e delegacionit zyrtar shqiptar: “Të huajtë vërtet na kanë rënë në qafë, por unë do të them: në qafë na paçin ata shqiptarë, të cilët e kanë bërë kabull të bëhen veglat e atyre, që duan të vënë Shqipërinë nën zgjedhë”.

Nga

Nini Mano

Kolea: “Thika shqiptarëve u ka hyr gjer në asht.”, i drejtohet Parashqevi Qiriazit (që atë kohë jetonte në Amerikë), për të ndikuar tek Presidenti amerikan dhe për të trokitur në çdo kancelari për çështjen shqiptare.

Të parët që i gjetën ishin fshatarët belshakë. Sot i moshuar, belishioti Xhavit Elezi dhe shokët e tij Zyber Kasa, Selim Kullolli i panë e i takuan të parët.

Dashnorja e komanduar nga ambasada; barcaletat kundër sovjetikëve; si u prenë mjekrën në Rinas; çeku Ratko blen veprat e Enver Hoxhës “Titistët”, “Hrushovianët” dhe “Kur lindi Partia”, por bie në mendime për vetëvrasjen e Mehmet Shehut.

Nga

Xhahid Bushati

Shkrimtarja për fëmijë Lajdja, në fillim bashkëpunoi me revistat për fëmijë e veçanërisht revistën “Fatosi”, ku botoi skica, tregime, vjersha, përralla, etj. Zef Staku, botuesi i revistës antifashiste “Zani i Lirisë” në vitin 1942, e para në llojin e vet në Shqipëri.

Nga

Mark Palnikaj

Nga Vatikani në Napoli, historiku i shkrimit dhe publikimit. I shkruar në 125 fletë dhe i shpërndarë në 211 faqe dorëshkrim konsiderohet si dokumenti më i rëndësishëm i shekullit të 17-të krahas relacionit të Marin Bicit .

Nga

Xhahid Bushati

Kur flas për Pjetër Gjinin.../ -Momente nga jeta dhe krijimtaria e humoristit Pjetër Gjini (18.11.1911 – 30.03.1988). Me vendosjen e regjimit komunist pushohet menjëherë nga puna. Me 19 korrik të vitit 1946 arrestohet dhe dënohet me 12 vjet burg për agjitacion dhe propagandë

Historia e panjohur e disidentit komunist, ish-deputetit të Kuvendit Popullor, Xhavit Qesja, i cili në vitin 1956 kur ishte student i Filozofisë në Moskë, përkrahu politikën e Hrushovit duke iu kundërvënë udhëheqjes komuniste të Tiranës. Përse nuk pranoi ai t’i kërkonte falje Enver Hoxhës, dhe internimi e ishullin e Zvërnecit dhe më pas në burgun e Burrelit ku bëri 70 ditë grevë urie….?!

Nga

Luljeta Progni

Ajo ishte aty gjithmonë… që nga momenti i parë që m’u shfaq. Ishte fytyra e parë që i’u shfaq në këtë botë edhe vëllait, Nikës, që për shumë vite do t’i duhej ta harronte. Fytyra e parë që iu shfaq motrës që lindi fill pas tij, Dukates, për të cilën ishte gjithashtu edhe fytyra e vetme që pa ato pak ditë që erdhi në këtë botë. Ishte e njëjta fytyrë që iu shfaq e para motrave të tjera.

Nga

Skifter Këlliçi

Ç’kishte ndodhur, përse po zhvillohej ky proces gjyqësor, përse Fadil Kokomani e Vangjel Lezho, të dënuar me nga 25 vjet burg, po ridënoheshin këtë radhë me pushkatim, pasi kishin bërë rreth 16 vjet burgim të rëndë në kampet e përqendrimit. Bashkë me ta edhe Xhelal Koprencka, një tjerër i burgosur politik.

Nga

Frederik Stamati

Historia e një pakoje të nisur nga Posta e Triestets, që adresohej për në Greqi. Si erdhi në Tiranë dhe çfarë ndodhi me të…

Nga

Qerim Vrioni

Për afro 20 vjet kjo ndërtesë funksionoi si Parlamenti i parë Shqiptar. E meriton të paktën një pllakë të vogël bronzi me fjalët: Monument Historik-Mbrohet nga Shteti, ose edhe: Këtu ka zhvilluar punimet Parlamenti i parë shqiptar nga viti 1923 deri në 1939.

Nga

Rita Filipi

Rrëfimet e babait  tim, që në moshën 17-vjeccare vuajti në kampet e nazimit gjerman rreth e qark Europës. Fragment nga “Libri i familjes”

Nga

Muhazeze Qilimi Kanushi

Nasudi Bido(Qilimi) ka rrëfyer skenat e përgjakshme të betejës historike kundër pushtuesve gjermanë më 21 korrik të 1944-s. Ndërkohë që italianët luftonin në krah të partizanëve, 300-400 shqiptarë të Ballit Kombëtar bashkëpunuan në krime të përgjakshme me gjermanët

Nga

Leonora Laçi

Çfarë shkruan Patër Paulin Margjokaj për “Lahuten e Malsisë”, për ngjarjet që përshkruhen aty dhe cili ishte roli i Imzot Gasper Thaçit në ngritjen e flamurit në Pukë