Dosje

Nga

Dashnor Kaloçi

Memori.al publikon historinë e panjohur të profesorit dhe etnomuzikologut të famshëm, Ramadan Sokoli, pinjoll i një prej familjeve më të vjetra të qytetit të Shkodrës, i cili në vitet ’40-të u diplomua në Konservatorin e Firences për kompozicion.

Incidenti në Korfuz i referohet tri ngjarjeve të ndryshme që ndodhën në vitin 1946, ku Britania e Madhe cwnoi Shqipërinë nëpërmjet një operacioni të paramenduar ushtarak e duke hyrë në detin e brendshëm dhe territorial të Shqipërisë.Ndërkohë Britania dhe Shqipëria më 29 tetor 1996 ranë dakord që Tirana t’i paguajë Londrës 2 milionë dollarë dëmshpërblim për incidentin në Kanalin e Korfuzit.

Nga

Dashnor Kaloçi

Memorie.al publikon intervistën e rrallë të Sadik Premtes nga Parisi, njërit prej kundërshtarëve politikë më potencialë të Enver Hoxhës që jetonte në Perëndim, dhënë revistës franceze “Le drapeu du socialisma”, në vitin 1982 pas ngjarjes së ndodhur në Shqipëri me të ashtuquajturën “banda Xhevdet Mustafa”.

Nga

Dashnor Kaloçi

Memorie.al publikon raportin tepër sekret të vitit 1953, ku ministri i Punëve të Brendshme, gjeneral-leitnant, Mehmet Shehu, i dërgon Komitetit Qendror të PPSH-së dhe personalisht Enver Hoxhës, “mbi veprimtarinë agjenturore e armiqësore”të dhjetë funksionarëve më të lartë të Komitetit të Partisë dhe atij Ekzekutiv të Rrethit të Tropojës, duke filluar nga kryetari Idriz Mulosmani dhe shefat e seksioneve e disa drejtorë ndërmarrjesh.

Nga

Enver Kushi

Kush është autori i kësaj letre dhe përkthyesi i vërtetë i librit “Të shtatë bijtë e mi” të Alçide Çervit? Si ndodhi që në botimin shqip të librit në Çervit  në vitin 1961 u vu përkthyes Reshat Këlliçi e jo Sulo Sejko. Këlliçi del edhe si korrektor letrar në përkthimin e Sulo Sejkos, botuar në 1957-n: Giovanni Germanetto, "Kujtime të një berberi".

Një dokument i viti 1944 tregon se si u larguan ga ushtria dy vajza ushtare për imoralitet.

Nga

Aurenc Bebja

“Paris-presse” ka botuar, të enjten e 5 marsit 1953, në faqen n°3, një shkrim në lidhje me vendimin e vështirë të marrë nga Omer Nishani, gjatë kohës kur ai ishte president i Presidiumit të Republikës Popullore Shqiptare.

Nga

Dorian Koçi

Shqipëria me sytë nga aleancat europiane. Në veprat e Buzukut, Bardhit, Bogdanit, Kazazit ka një rikujtim të Motit të Madh të Skënderbeut dhe të shpresës për një aleancë europiane për të larguar otomanët nga Ballkani.

Nga

Dashnor Kaloçi

Një nga ato familje të njohura intelektualre shkodrane e cila u godit rëndë nga regjimi komunist i Enver Hoxhës që me ardhjen e tyre në pushtet në dhjetorin e vitit 1944, ka qenë edhe familja Saraçi, e cila ka banuar në rrugën me të njëjtin emër, karshi hotel “Sokrati”, ngjitur me Prefekturën.

Nga

Musa Ahmeti

Stipçeviç: Çështja ilire dhe ajo e etnogjenezës së shqiptarëve po politizohet pa nevojë. Ilirët nuk janë zhdukur me ardhjen e romakëve, e as më vonë. Shën Jeronimi, thotë se ilirët në shekullin e 5-të e kanë folur shumë mirë gjuhën e tyre. Të besosh se ilirët u zhdukën nga faqja e dheut me ardhjen e sllavëve, është e pakuptimtë dhe e palogjikshme...

Nga

Vladimir Molla

Një figurë epike e shqiptarit të madh me famë botërore, Mehmet Aliu i i Egjiptit. Ngjitja në kodrën ku ndodhej përmendorja. U vendos në Kavallë në vitin 1850, një vit mbas vdekjes, ku gjendet një ujësjellës i kohës të Romës të lashtë, me katër dhe harqe të mëdha mjaft të bukur…

Nga

Uran Butka

Ai u vendos në hotelin Vinthrop. Ishte shëndoshë e mirë dhe e nisi mbarë punën… Mirëpo për fat të keq, më 3 tetor 1949 ora 9.25, vdiq papritur. Si u hodhën tezat se Kim Philby me  agjentët e fshehtë të KGB-së e asgjësuan si antikomunistët e tjerë të Lindjes si Stefan Bandera, Lev Rebet, Georg Markov.

Janë publikuar  dokumentet arkivore me përkatëse të korrespodencës zyrtare të KQ të PPSH-së, të vitit 1976, ku disa funksionarë të lartë të aparatit të Komitetit Qëndror që mbulonin sektorin e Artit e Kulturës, hartuan një listë e cila përfshinte një sërë emrash të njohur të instuticioneve kulturore dhe artistike të qytetit të Tiranës, ku përfshiheshin mjaft nga pesonalitetet më të shquar të tyre, si; aktorë, regjizorë, muzikantë, instrumentistë, këngëtarë, udhëheqësa artistikë etj, të cilët do hiqeshin nga vëndet e tyre të punës dhe dp të transferoheshin në rrethe.

Memorie.al publikon të plota disa nga relacionet sekrete të Ministrisë së Punëve të Brendshme dërguar Sekretariatit të Komitetit Qendror të PPSH-së, e veçanërisht Ramiz Alisë dhe Hysni Kapos, lidhur me çështjen e përgjimit dhe survejimit që organet e MPB-së u bënin ambasadave dhe konsullatave të huaja në Tiranë, për sa u përket pikëpamjeve dhe qëndrimeve të tyre ndaj regjimit komunist të Enver Hoxhës.

Nga

Dashnor Kaloçi

Memorie.al sjell  pjesë nga kujtimet e aktorit të famshëm hollivudian me origjinë shqiptare, Bekim Fehmiu, të publikuara në librin e tij “Shkëlqim dhe tmerr” i botuar në Beograd në vitin 2012 nën shqipërimin e përkthyesit dhe diplomatit të njohur shqiptar, Xhelal Fejza.

Nga

Dashnor Kaloçi

Pas shumë bisedimeve që Isai me Lec Shllakun zhvilluan me mikun e tyre të ngushtë Zhak Shirak, ai mblodhi Këshillin Bashkiak të Parisit, i cili më datën 10 korrik të vitit 1978, me rastin e 100-vjetorit të Lidhjes së Prizrenit, mori vendimin zyrtar dhe i akordoi emrin e Skënderbeut, njërit prej shesheve në qendër të Parisit

Mësuesi Mark Shllaku ishte dënuar me pushkatim nga regjimi komunist, për agjitacion dhe propagandë dhe për angazhim në një celule të PSD-së. Në shtëpi kishte lënë bashkëshorten Angje dhe dy bijat e tij dhe i dërgon letër para se të ndërronte jetë.

Nga

Enver Robelli

Çfarë panë në Shqipëri një grup shkencëtarësh gjermanë që merren me trajtimin e së kaluarës komuniste të Gjermanisë Lindore?

Nga

Enver Kushi

Vlera të mëdha për studiuesit e muzikës popullore ka transkriptimi  i të 30 këngëve, bërë me profesionalizëm dhe kritere rigoroze shkencore nga albanologu Wilfried Fiedler, që siç theksuam më lart, që nga viti 1957 e deri sa ndërroi jetë, i kushtoi gjithçka kulturës dhe gjuhës shqipe.