Në një periudhë krize globale, ideja mund të duket e përshtatshme: të lidhë rajonin ngushtë me Evropën, duke shmangur ndikimin e shteteve të tjera si Kina dhe Rusia. Por ky propozim nuk i pëlqen Brukselit dhe kryeqyteteve evropiane më të rëndësishme. Prandaj, me shumë gjasa, nuk do të ndodhë asgjë.

Një “dush i ftohtë” për propozimin e dy prej liderëve më kryesorë të Ballkanit, presidentit serb Aleksandar Vuçiç dhe kryeministrit shqiptar Edi Rama. Në faqet e gazetës Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ), Vuçiç dhe Rama bënë një apel të fortë ndaj autoriteteve evropiane: lejoni që shtetet jashtë BE-së, ose të paktën ato më të përgatiturat, të hyjnë në tregun e përbashkët dhe zonën Schengen.

Në fakt, bëhet fjalë për një anëtarësim gjysmak, pa komisionerë të BE-së, pa të drejta të vetos apo përfaqësues në Bruksel ose në Parlamentin Evropian. Por me përfitime konkrete për bizneset dhe qytetarët e rajonit.

Thirrja e tyre ka marrë një përgjigje politike të qartë dhe negative. Komisionerja e BE-së për Zgjerimin, Marta Kos, mbylli dyert për çdo rrugë të shkurtër drejt anëtarësimit. “Vuçiç dhe Rama ndoshta nuk e dinë sa shumë duhet të angazhohen për të hyrë në Schengen ose në tregun e përbashkët,” tha Kos, duke sugjeruar se këto objektiva janë po aq të vështira për t’u arritur me reforma sa anëtarësimi i plotë.

Kos shtoi gjithashtu, gjatë një eventi të organizuar nga Politico, se BE-ja duhet të ndryshojë dhe të sjellë “ndryshime rregullash” për t’i lejuar shtetet e reja të bëhen anëtare. Por nuk do të ketë “rrugë të shkurtra” si ato të propozuara nga Rama dhe Vuçiç.

Vërejtjet e Kos po shkaktojnë polemika të konsiderueshme. Do të ishte e padrejtë të pretendohej se Vuçiç dhe Rama nuk e dinë "sa shumë duhet bërë për t'u bashkuar me Shengenin" ose tregun e përbashkët, tha Danijel Apostoloviç, ambasadori serb në BE dhe kreu i ekipit serb që punon për të përshpejtuar negociatat e pranimit.

Beogradi dhe Tirana janë shumë të vetëdijshëm për këtë, vazhdoi ai, duke përsëritur se "asgjë" nuk do t'i pengonte të dy kryeqytetet që së pari të përfundonin punën e kërkuar për "integrimin në tregun e përbashkët" dhe Shengen para anëtarësimit.

Dhe kjo "do të ishte e dobishme si për vendet kandidate ashtu edhe për BE-në". Për më tepër, "jo"-ja e Kos nuk do të ishte një qëndrim i përbashkët brenda BE-së: "shumë ambasadorë" nga vendet e BE-së thuhet se i kishin zbuluar Apostoloviçit se mbështesnin propozimin Vuçiç-Rama .

Bojana Selaković, drejtuese e një platforme qytetare për integrimin në BE, mbajti një qëndrim shumë të ndryshëm. Ajo u tha mediave serbe se Kos po u dërgonte një "mesazh të qartë" udhëheqësve që nuk ishin në dijeni të "reformave" që duheshin zbatuar përpara se të pranoheshin.

Marinika Tepiç nga partia opozitare Liri dhe Drejtësi, e cila tha se ishte gjë e mirë që Kos refuzoi manipulimet e Vuçiçit dhe theksoi se nuk ka Schengen apo treg të përbashkët pa sundimin e ligjit dhe institucione të lira.

Vučić, sipas Tepić-it, dëshiron vetëm "para dhe fitim, pa ndryshuar asgjë në frontin demokratik".

Debati është i ndezur në rrjetet sociale, mes atyre që ironizojnë për “Rumaninë dhe Bullgarinë të pranuara 100% në BE në vitin 2007” dhe atyre që kritikojnë BE-në, duke thënë se “nëse do të ishte e zgjuar, do të pranonte të gjithë Ballkanin pa të drejtë veto. Duhet të hyjnë qytetarët, jo qeveritë”./ Il Nord Est