Qendra e konferencave në Davos ishte pothuajse bosh kur Donald Trump, i cili e kishte shndërruar atë në shfaqjen e tij gjatë gjithë ditës, njoftoi një tjetër kthesë dramatike të ngjarjeve në mbrëmje.

“Bazuar në një takim shumë produktiv që pata me Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s Mark Rutte, ne kemi përcaktuar kornizën për një marrëveshje të ardhshme mbi Groenlandën dhe të gjithë rajonin e Arktikut”, shkroi ai në mediat sociale. “Nuk do të vendos tarifat doganore që supozohej të hynin në fuqi më 1 shkurt.”

Ai nuk thotë se cilat janë kushtet e kësaj marrëveshjeje "fitore për të dyja palët". Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, i tha Fox News se çështja e sovranitetit nuk është diskutuar me presidentin e SHBA-së. The New York Times raporton transferimin e sovranitetit mbi pjesë të vogla të territorit të Groenlandës, mbi të cilat SHBA-të mund të ndërtojnë baza ushtarake. Sigurisht që është një kornizë që tani do të duhet të negociohet me Evropën, në një skenar më të relaksuar, por jo domosdoshmërisht më të drejtpërdrejtë. Trump shpjegon se, nga ana e SHBA-së, Zëvendëspresidenti J.D. Vance, Sekretari i Shtetit Rubio dhe i Dërguari i Posaçëm Witkoff do të menaxhojnë negociatat. Ata do t'i raportojnë atij.

Presidenti kishte dhënë një shenjë fillestare të lehtësimit të tensionit pasditen e djeshme, në fjalimin e tij të shumëpritur. "A doni që unë të flas për Groenlandën?" pyeti ai audiencën në sallën e madhe, pasi kaloi njëzet minuta duke lëvduar rezultatet e vitit të tij të parë. Po: të gjithë të pranishmit, elita e larmishme e Forumit Ekonomik Botëror që duroi mbi një orë pritje në radhë për të siguruar një vend, ishin aty për të parë se sa larg ishte i gatshëm të shkonte. "Nuk duhet të përdor forcë, nuk dua, nuk do ta përdor," tha ai.

Ai përsëriti, megjithatë, se donte të zotëronte Groenlandën: "Ne duam ta fitojmë këtë copë të madhe akulli, dhe nëse evropianët thonë po, do ta vlerësojmë shumë; nëse thonë jo, do ta kujtojmë." Një çështje historike, sepse ishin Shtetet e Bashkuara që mbrojtën Evropën dhe Danimarkën "mosmirënjohëse" gjatë Luftës së Dytë Botërore, "përndryshe sot të gjithë do të flisnit gjermanisht", duke bërë më vonë gabimin e kthimit të Groenlandës (të cilën e ngatërroi dy herë me Islandën) në Danimarkë. Është çështje sigurie, e mburojës së madhe antiraketë që Trump dëshiron të ngrejë mbi ne. "Dua të filloj menjëherë negociatat."

Para takimit me Rutte-n, në realitet, shumë bisedime dypalëshe që ishin diskutuar nuk u materializuan. As von der Leyen, as Merz apo Macron, të cilët e shpërfillën. "Ne duam një Perëndim të fortë dhe të bashkuar, ne duam një Evropë të fortë, unë e dua Evropën", thotë Trump.

Është për të ardhur keq që ai e sheh atë si një shkretëtirë: "Disa vende janë të panjohshme, nuk po shkon në drejtimin e duhur". Rifillojnë sulmet ndaj Presidentit francez Macron, për syzet që mban këto ditë për një problem mjekësor - "i bukur, përpiqu të sillesh ashpër" - dhe për mënyrën se si ai "brenda tre minutash" e mundi për çmimin e barnave: "'Jo jo jo Donald', tha ai, pastaj e kërcënova se do të taksoja shampanjën... dhe menjëherë 'po po po po'".

Një orë e gjysmë fjalimesh, një lumë pretendimesh, figurash misterioze, anekdotash dhe talljesh të ashpra. Kryeministri zviceran që telefonon për ta bindur të mos vendosë tarifa: "Nuk mundesh, jemi një vend i vogël..." Kinezët dinakë që fitojnë miliarda duke u shitur turbina me erë evropianëve, të vetmit që besojnë "mashtrimin e klimës". Kryetari i "tmerrshëm dhe budalla" i Rezervës Federale, Powell. Kryeministri kanadez Carney, i cili këtu në Davos mban një fjalim të mrekullueshëm mbi rendin global të përçarë: "Kanadaja jeton falë Shteteve të Bashkuara, mbaje mend këtë, Mark."

Shumë të qeshura, një duartrokitje e vetme në fund. Shikoni këtë audiencë të Davosit. Në rreshtat e parë, të fuqishmit midis të fuqishmëve, nga Lagarde (BQE) me një bluzë me jakë të rrumbullakët te Jensen Huang (Nvidia) me një xhaketë lëkure, nga Tim Cook (Apple) te Infantino (FIFA). Në krahun e djathtë, grupi i ministrave që Trump solli me vete, delegacioni më i madh amerikan ndonjëherë, për kthimin e të vetmit president që erdhi këtu ndërsa ishte në detyrë - diçka e jashtëzakonshme, për dikë të zgjedhur duke hipur mbi valën e revoltës anti-globalizim. Më tej, akademikë, politikanë dhe udhëheqës biznesesh të mesme dhe të mëdha nga të gjitha anët e globit.

Krahasuar me vitin e kaluar, kur bizneset iu bashkuan trendit të Maga-s, duke vënë bast se ai do t'i zbutte shpërthimet e tij dhe do të miratonte politika pro-rritjes, përshtypja është se mentaliteti ka ndryshuar. "Grenlanda është çmenduri", thotë kreu i një konglomerati të madh industrial.

"Nuk mund të kërcënosh se do të shkatërrosh gjithçka çdo dy muaj - Rezervën Federale, aleatët tanë, çdo urdhër". Është e vërtetë që kritikat jepen vetëm jashtë regjistrit. Është e vërtetë që ai vazhdon të lavdërohet. Por eventi i Davosit kushtuar festimeve të Trump po nxit intolerancën në rritje për vijat e kuqe që ai po shkel.

A e ka kuptuar ai këtë? Apo ndoshta është mesazhi nga tregjet, kthimi te "shitja e Amerikës"? Apo fakti që pak veta në Shtetet e Bashkuara e kuptojnë neokolonializmin e tij në Arktik?

Në mbrëmje, do të mbërrijë tërheqja nga tarifat doganore dhe njoftimi i një draft-marrëveshjeje brenda NATO-s, siç kishin propozuar evropianët që nga fillimi. Sigurisht, me kusht që kjo të jetë e pranueshme për evropianët: "Do të duhet të presim dhe të shohim", thotë Berlini. Ndërkohë, Trump do të takohet sot me Presidentin ukrainas Zelensky: "Si ai ashtu edhe Putini janë budallenj nëse nuk bëjnë një marrëveshje paqeje"./ La Repubblica