Kemi hyrë në javën e dytë të protestave dhe një pyetje mbetet ende pa përgjigje: kush e përfaqëson realisht këtë lëvizje? Sa pjesë e vendit e mbështet atë? Kjo pyetje bëhet e domosdoshme përballë ndikimit të jashtëzakonshëm që protesta po prodhon në opinionin publik ndërkombëtar dhe ne imazhi te vendi. Këtu nuk bëhet fjalë as për të mbrojtur protestuesit, as për t’i kritikuar ata. Por në një demokraci, numrat kanë rëndësi. Madje janë vetë themeli i sistemit demokratik. Pikërisht për këtë arsye, numërimi i protestuesve nuk është thjesht një spekulim gazetaresk: është një detyrim politik. Sa janë realisht dhe çfarë pjese të popullit përfaqësojnë? Nëse në shesh janë 2 mijë, 5 mijë apo 10 mijë vetë, kjo ka rëndësi, por nuk është vendimtare. Ata do të mbeteshin gjithsesi një pakicë e vogël krahasuar me mbi 1.4 milion shqiptarë që në zgjedhjet e fundit votuan partitë tradicionale (prej të cilëve rreth 850 mijë vetëm Partinë Socialiste), kundër të cilave protestuesit janë rreshtuar hapur.

Pyetja më e rëndësishme është një tjetër: sa shqiptarë të tjerë e mbështesin në heshtje këtë lëvizje? Sondazhet, të paktat që qarkullojnë, tregojnë se shumica janë kundër tyre. Duhet të bëhen të tjera, edhe pse një sondazh, për të qenë vërtet i besueshëm, duhet të respektojë rregulla pavarësie, transparence dhe barazie, standarde që vetëm një sistem shtetëror demokratik dhe transparent mund t’i garantojë plotësisht. Po sikur kjo pyetje t’u shtrohej qytetarëve përmes një referendumi? A nuk do të ishte kjo mënyra më serioze për të kuptuar realisht se çfarë duan shqiptarët?

Pakicat kanë të drejtë të shprehen dhe natyrisht edhe të protestojnë. Por nuk do të ishte e drejtë që një pakicë, vetëm sepse është shumë e zhurmshmem, simpatik dhe e organizuar mirë, të kushtëzojë imazhin e një vendi të tërë. Dhe sot nuk ka asnjë dyshim se kjo protestë po prek imazhin e Shqipërisë.
Rrjetet sociale janë të mbushura me pamje të të rinjve shqiptarë që protestojnë kudo, një lumë postimesh, disa madje edhe të manipuluara, ku imazhet e molotovëve të Berishës montohen me sfond sloganet paqësore për flamingot. Këto pamje, të parë përmes lentes zmadhuese të postimeve dhe të deep fake-ve të mashtruesve, shpesh të padallueshëm nga realiteti, e deformojnë dhe e zmadhojnë çdo gjë. Një mik italian, duke e ditur se jetoj në Tiranë, më pyeti: “Po ti, nuk ke frikë të qarkullosh? Janë bllokuar rrugët? Gjen ende ushqime në supermarkete?”

Protesta paqësore për flamingot, e parë përmes rrjeteve sociale, tashmë duket si një revolucion popullor kërcënues, me qindra mijëra shqiptarë në shesh që po paralizojnë vendin. Në realitet janë shumë, shumë më pak. Por kujt i intereson më kjo? Çfarë ndikimi do të prodhojë ky perceptim i ekzagjeruar dhe alarmues mbi sezonin e afërt turistik, i cili mbetet e vetmja industri vërtet e lulëzuar e vendit tonë?

Është e vërtetë: protestat për flamingot pëlqehen nga ambientalistët në mbarë botën. Dhe nëse shtohet fakti se ata që perceptohen si kërcënim janë familja Trump, petrodollarët arabë dhe superfuqie izraelite, atëherë stuhia perfekte është e garantuar. Por a ka vërtet lidhje Shqipëria me gjithë këtë? A është vërtet ky një vend që meriton famë botërore për kulturën e tij ambientaliste? Sepse përçmon paranë dhe luksin? Apo sepse është anti-amerikan, ose akoma më absurde, si filo-palestinez? Apo mos po krijohet thjesht një qark i shkurtër mes asaj që mendon një pjesë e opinionit publik ndërkombëtar dhe asaj që manifeston vetëm një pjesë e vogël e opinionit publik shqiptar? Por sa e madhe dhe sa përfaqësuese është kjo pjesë? 

Sot krijohet përshtypja se të dalësh në shesh për të mbrojtur flamingot po bëhet, për shumë shqiptarë të diasporës, edhe një provë krenarie në vendet ku jetojnë, sepse më në fund përkatësia e tyre kombëtare është kthyer në një simbol pozitiv dhe madje në modë. Është njerëzore, madje edhe e bukur. Por kur kjo modë fillon të shndërrohet në imazhin kolektiv të një vendi të tërë, atëherë duhet rikthyer këmbët në tokë dhe ky fenomen duhet rivendosur në përmasat e tij reale.

Në shumë vende të Europës liberale-demokratike, populizmi ka arritur herë pas here të shndërrohet në forcë qeverisëse. Por kur kjo ka ndodhur, nuk ka qenë zhurma e shesheve ajo që e ka përcaktuar, por forca e votës elektorale. Nëse kjo lëvizje e të rinjve shqiptarë dhe e shoqërisë civile ka vërtet baza të forta në popullsi dhe në vend, është e drejtë që ta masë veten. Por duhet ta bëjë si të gjithë të tjerët: përmes kutive të votimit.

Atëherë le të organizohen në një forcë politike zyrtare dhe vetëm më pas të kërkojnë dorëheqjen e qeverisë, zgjedhje të parakohshme apo edhe një referendum, i cili gjithsesi do të shërbente për t’u numëruar dhe për të kuptuar peshën reale të mbështetjes së tyre. Sot jemi shumë larg një situate të tillë: organizatorët e protestës as nuk njihen ende. Ata mbeten të fshehur në hije nga frika dhe flitet për mbledhje anonime në ËhatsApp për të shmangur identifikimin. Studentët e dhjetorit 1990 dilnin në shesh me emër dhe mbiemër, duke sfiduar një diktaturë të përgjakshme, jo Edi Ramën! Pikërisht historia e lëvizjes studentore të 36 viteve më parë duhet të shërbejë si mësim për të rinjtë e sotëm: atëherë protestuesit nuk arritën të organizonin një forcë të tyren politike dhe Sali Berisha përfitoi për të marrë gjithë meritën dhe frytet e guximit të tyre. Sot rrezikojnë të pësojnë të njëjtin fat, ndërsa shkaba Berisha tashmë po fluturon mbi kokat e tyre.
Është bukur të shohësh të rinjtë që protestojnë në vend që të largohen nga vendi. Por të kërkosh të spastrosh një klasë të tërë politike pa pasur guximin të dalësh hapur, pa vënë fytyrën dhe emrin, e mbi të gjitha pa një projekt politik, rrezikon të mbetet thjesht populizëm, tani per tani i mire vëtëm per postime në rrjetet sociale.