Shqipëria po përjeton aktualisht një moment vendimtar në trajektoren e saj turistike. Vetëm në një dekadë, vendi me rrënjët e tij mesdhetare dhe ballkanike ka kaluar nga një destinacion praktikisht i panjohur në një nga tregjet me rritjen më të shpejtë në Evropë, me shifra rekord që tejkalojnë 12 milionë vizitorë ndërkombëtarë në vitin 2025 dhe parashikime për rritje të vazhdueshme në vitin 2026. Përpara pandemisë, ajo priti rreth 6.4 milionë turistë dhe sektori përfaqësonte pak më shumë se 20% të PBB-së ; sot, kontributi i tij është rreth 25-26%, i nxitur nga përmirësimi i lidhjes ajrore, rritja e rrugëve për në kryeqytetet evropiane dhe zgjerimi i infrastrukturës hoteliere dhe akomodimit alternativ.

Vendi ka përfituar nga një kombinim faktorësh: Riviera Shqiptare me plazhet e saj të virgjëra, vendet e trashëgimisë si Parku Kombëtar i Butrintit, qytetet historike si Berati dhe dinamizmi urban i Tiranës, së bashku me çmimet konkurruese dhe një autenticitet mesdhetar ende kryesisht të pashfrytëzuar. Ky bum ka ngjallur interesin e operatorëve të mëdhenj ndërkombëtarë: kompania spanjolle  Meliá Hotels International po zhvillon disa projekte, duke përfshirë edhe Gran Meliá Tirana  të ardhshme  , ndërsa grupe si  Accor  po zhvillojnë oferta të reja luksoze në bregdet, duke e ngritur progresivisht reputacionin e destinacionit.

Qeveria e ka vendosur turizmin në zemër të strategjisë së saj të zhvillimit, duke synuar të kombinojë rritjen ekonomike me qëndrueshmërinë territoriale. Në këtë kontekst, Shqipëria ka vendosur të hapë një Zyrë Turizmi për Spanjën dhe Portugalinë, me seli në Madrid dhe të koordinuar nga firma konsulente LeadPro Advisors , për të forcuar promovimin në një treg ende të vogël dhe për të tërhequr investime spanjolle në hotele.

Nën udhëheqjen e Ministrit të Turizmit, Kulturës dhe Sporteve,  Blendi Gonxhja , vendi po punon për të konsoliduar standardet e cilësisë, për të rregulluar zhvillimin bregdetar dhe për të ruajtur trashëgiminë e tij natyrore. Shqipëria ka kaluar përtej fazës së destinacionit në zhvillim dhe po përparon drejt një pjekurie, dukshmërie dhe njohjeje më të madhe brenda peizazhit turistik evropian. Gjatë edicionit të fundit të FITUR, Ministri foli me Forbes Travel për të ndarë strategjinë e turizmit të vendit të tij.

Shqipëria është rritur shumë shpejt si destinacion turistik. Si e interpretoni këtë moment?

Ne e shohim këtë moment si një mundësi dhe si një përgjegjësi. Shqipëria ka tërhequr me shpejtësi vëmendjen ndërkombëtare, duke konfirmuar forcën e aseteve tona dhe interesin në rritje për vendin si një portë hyrëse për në Ballkan.

Megjithatë, kjo rritje e shpejtë kërkon edhe një drejtim shumë të qartë. Prioriteti ynë nuk është më thjesht rritja e numrave, por përmirësimi i cilësisë : shërbime më të mira, qëndrime më të gjata dhe turizëm i shpërndarë në mënyrë më të barabartë nëpër rajone dhe gjatë gjithë vitit. Kjo është thelbësore që turizmi të mbetet i qëndrueshëm dhe i dobishëm për komunitetet lokale.

Duke qenë se Shqipëria është ende në fazat e hershme të zhvillimit të turizmit, ne kemi një mundësi për ta orientuar me kujdes këtë rritje. Roli ynë si qeveri është të sigurohemi që zhvillimi i turizmit të mbrojë trashëgiminë tonë natyrore dhe kulturore, duke gjeneruar njëkohësisht punësim të qëndrueshëm dhe vlerë ekonomike afatgjatë.

Pse Shqipëria është veçanërisht tërheqëse për investimet në turizëm tani?

Shqipëria është tërheqëse për investitorët sepse kërkesa është në rritje. Investitorët po fitojnë akses në një destinacion që po fiton dukshmëri ndërkombëtare, por që ende ofron hapësirë ​​për të zhvilluar projekte me cilësi të lartë dhe të planifikuara mirë.

Ne kemi investuar ndjeshëm në lidhshmëri dhe infrastrukturë, duke zvogëluar shumë nga pengesat praktike për investimet. Në të njëjtën kohë, po përmirësojmë proceset e planifikimit dhe qartësinë rregullatore në mënyrë që investitorët të mund të marrin vendime me një perspektivë afatgjatë.

Ne po promovojmë me shumë vetëdije investime që rrisin standardet. Shqipëria po e pozicionon veten si porta hyrëse për në Ballkan për udhëtarët ndërkombëtarë dhe ne duam projekte të përafruara me këtë rol: iniciativa të përqendruara në cilësi, qëndrueshmëri dhe ndikim të qëndrueshëm, jo ​​në vëllim afatshkurtër.

Disa marka të mëdha ndërkombëtare hoteliere operojnë tashmë në Shqipëri. Çfarë do të thotë kjo për vendin?

Ardhja e markave të mëdha ndërkombëtare të hoteleve është një nga shenjat më të qarta të një perceptimi në ndryshim të Shqipërisë. Grupe kryesore ndërkombëtare si Meliá Hotels International, së bashku me Hilton, Hyatt, Marriott, Maritim, Radisson dhe Accor , po investojnë në vendin tonë me një vizion afatgjatë. Vendimi i tyre pasqyron një besim në rritje në stabilitetin, lidhshmërinë, fuqinë punëtore dhe kërkesën e ardhshme të vendit.

Roli i Meliá-s ka qenë veçanërisht i rëndësishëm . Si një nga grupet e para të mëdha ndërkombëtare që krijoi një prani të fortë në Shqipëri, ajo ndihmoi në demonstrimin se vendi mund të priste me sukses hotele të nivelit të lartë, në përputhje me standardet dhe pritjet e udhëtarëve ndërkombëtarë më të kërkuar. Ky ishte çelësi për të tërhequr interes më të madh ndërkombëtar.

Në një nivel më të gjerë, mbërritja e këtyre markave sinjalizon një ndryshim në pozicionimin ndërkombëtar të Shqipërisë. Vendi nuk perceptohet më si një destinacion i specializuar apo në zhvillim e sipër, por po integrohet gradualisht në hartën turistike të Mesdheut. Përtej rritjes së dukshmërisë, ndikimi është strukturor: markat globale po rrisin standardet në shërbim, trajnim dhe qëndrueshmëri, duke nxitur një kalim nga konkurrenca e bazuar në çmime në një model të fokusuar në cilësi, qëndrueshmëri dhe vlerë afatgjatë.

Ndërsa turizmi rritet, çfarë ndryshimesh praktike vini re në mënyrën se si funksionon sektori në terren?

Një nga ndryshimet më të dukshme është mënyra se si vizitorët udhëtojnë nëpër vend. Turizmi nuk është më i përqendruar ekskluzivisht në bregdet. Është gjithnjë e më e zakonshme që udhëtarët të kombinojnë destinacionet bregdetare me qytete historike si Berati dhe Gjirokastra , si dhe me zona malore dhe rurale. Ky ndryshim është për shkak të aksesit të përmirësuar dhe një oferte turistike më të larmishme.

Transformime të qarta janë gjithashtu të dukshme në nivelin e biznesit. Gjithnjë e më shumë hotele, restorante dhe operatorë turistikë po investojnë në trajnimin e stafit, cilësinë e shërbimit dhe përmirësimin e organizimit. Vizitorët ndërkombëtarë kanë pritshmëri më të larta dhe operatorët vendas e kuptojnë se konkurrimi vetëm në çmim nuk është më i qëndrueshëm. Kjo po çon në operacione më profesionale dhe një përmirësim të përgjithshëm të përvojës së vizitorëve.

Si e përdor Shqipëria trashëgiminë e saj arkeologjike dhe kulturore për të promovuar veten ndërkombëtarisht?

Shqipëria promovon trashëgiminë e saj arkeologjike dhe kulturore si një element qendror të identitetit të saj ndërkombëtar të turizmit. Brenda një territori relativisht kompakt, vizitorët mund të zbulojnë një përqendrim të jashtëzakonshëm të vendeve historike që pasqyrojnë rolin e Shqipërisë si një udhëkryq i qytetërimeve mesdhetare dhe evropiane.

Vende ikonike si Butrinti , Apollonia dhe amfiteatri i Durrsit nxjerrin në pah thellësinë e historisë së lashtë të vendit, ndërsa kështjellat historike dhe qytetet e Trashëgimisë Botërore si Berati dhe Gjirokastra ofrojnë përvoja kulturore gjithëpërfshirëse, të mbështetura nga muzetë dhe traditat e gjalla.

Duke e vendosur trashëgiminë në zemër të promovimit të turizmit, Shqipëria e pozicionon veten si një destinacion kulturor me vlerë të lartë , inkurajon udhëtimet gjatë gjithë vitit dhe i fton vizitorët ta zbulojnë vendin si një udhëtim përmes historisë, kulturës dhe identitetit.

Si po i inkurajon Shqipëria qëndrimet më të gjata dhe eksplorimin më të thellë të vendit?

Një nga pikat më të forta të Shqipërisë është diversiteti i përvojave që ofron, me objektivin e qartë të krijimit të turizmit gjatë gjithë vitit. Vizitorët mund të kombinojnë lehtësisht ekskursionet bregdetare me qytete historike, peizazhe rurale dhe zona malore si Alpet Shqiptare, duke shkuar përtej modelit tipik të qëndrimit të shkurtër dhe me një destinacion të vetëm.

Destinacione si Valbona dhe Thethi në veri, së bashku me qytete historike si Berati, Kruja dhe Gjirokastra , po fitojnë popullaritet në itineraret e udhëtimit. Këto vende ofrojnë përvoja unike - natyrë, ecje në natyrë, fshatra tradicionalë dhe trashëgimi kulturore - që natyrshëm i inkurajojnë vizitorët të zgjasin qëndrimin e tyre.

Shumica e destinacioneve ndodhen vetëm pak orë larg Aeroportit Ndërkombëtar të Tiranës, duke e bërë udhëtimin në shumë destinacione të përshtatshme. Kjo u lejon vizitorëve të kombinojnë bukurinë bregdetare, kulturore dhe natyrore në një udhëtim të vetëm, duke zgjatur qëndrimin e tyre dhe duke shijuar një përvojë turistike më të pasur dhe më të ekuilibruar.

Si e mbron Shqipëria identitetin e saj, ndërkohë që mirëpret investimet ndërkombëtare?

Mbrojtja e identitetit shqiptar trajtohet si një përparësi praktike, jo si një koncept abstrakt. Arkitektura, traditat, gastronomia dhe jeta e përditshme e komuniteteve janë ndër asetet më të vlefshme turistike të vendit, dhe zhvillimi përqendrohet gjithnjë e më shumë në forcimin e tyre në vend të zëvendësimit të tyre.

Në rajone të ndryshme, strukturat historike po ruhen dhe përshtaten për përdorime bashkëkohore, duke respektuar shkallën, materialet dhe stilet e jetesës lokale. Ndërtesat tradicionale po rehabilitohen për të akomoduar vizitorët pa humbur integrimin e tyre në mjedisin urban ose rural, duke lejuar që turizmi të bashkëjetojë me jetën e përditshme të komuniteteve. Kjo qasje favorizon pronësinë lokale, mbështet zanatet tradicionale dhe ruan karakterin e vendbanimeve historike.

Këto përvoja tregojnë se investimet dhe ekspertiza ndërkombëtare mund të gjenerojnë vlerë të qëndrueshme kur janë në përputhje me kontekstin dhe identitetin lokal. Kur zhvillimi respekton trashëgiminë, shkallën dhe strukturën shoqërore, autenticiteti bëhet një avantazh konkurrues, duke siguruar që rritja e turizmit të forcojë identitetin lokal dhe të gjenerojë kthime të qëndrueshme ekonomike.

Si e forcojnë gastronomia dhe ofertat e larmishme turistike të Shqipërisë pozicionin e saj si një destinacion gjatë gjithë vitit?

Kuzhina shqiptare është thellësisht e rrënjosur në rajonet dhe peizazhet e saj, duke e bërë atë një nga atraksionet turistike më të forta dhe autentike të vendit. Zonat bregdetare janë të njohura për peshkun e tyre të freskët dhe shijet mesdhetare; rajonet rurale dhe malore ruajnë një traditë të pasur të produkteve me origjinë lokale; dhe qytetet historike kombinojnë trashëgiminë kulinare me produktet lokale si vaji i ullirit, vera, produktet e qumështit dhe prodhimet sezonale. Ky diversitet rajonal u lejon vizitorëve të përjetojnë kuzhinën si një pjesë integrale të destinacionit, jo vetëm një shërbim shtesë.

Në të njëjtën kohë, Shqipëria ofron potencial të madh në segmente të shumta turistike. Vija bregdetare nxit turizmin diellor dhe detar; rajonet malore janë ideale për ecje në natyrë, turizëm aventuresk; dhe ngjarjet sportive ndërkombëtare - të tilla si garat e çiklizmit, maratona dhe garat ndërkombëtare - e pozicionojnë vendin si një destinacion në zhvillim të turizmit sportiv. Turizmi Ëellness, përvojat në spa termike dhe sektori MICE ( Takime, Stimuj, Konferenca dhe Ekspozita) plotësojnë një ofertë të larmishme që tërheq vizitorë gjatë gjithë vitit dhe konsolidon Shqipërinë si një destinacion gjithëpërfshirës dhe shumësezonal.

Karriera e tij përfshin politikën kombëtare, menaxhimin urban dhe pozicionin e Ministrit të Ekonomisë. Si ndikon kjo përvojë në qasjen e tij si Ministër i Turizmit?

Zhvillimi aktual i turizmit kërkon një vizion të koordinuar dhe afatgjatë . Gjatë kohës sime si Ministër i Ekonomisë, Kulturës dhe Inovacionit, fokusi ka qenë në krijimin e një kuadri të qëndrueshëm për investime, nxitjen e inovacionit dhe sigurimin që rritja e turizmit të kontribuojë në zhvillimin ekonomik dhe kulturor të vendit. Politikat e qarta dhe rregullat e qëndrueshme janë thelbësore për tërheqjen e investimeve cilësore dhe lëvizjen drejt turizmit me vlerë të shtuar më të lartë.

Përvoja ime si Zëvendëskryetar i Bashkisë së Tiranës dhe si Drejtor i Përgjithshëm i Transportit Rrugor ka nxjerrë në pah shkallën në të cilën turizmi është i lidhur me funksionimin e përditshëm të qyteteve dhe sistemeve të transportit. Planifikimi urban, lëvizshmëria, hapësirat publike dhe qasja në vendet kulturore ndikojnë drejtpërdrejt në përvojën e vizitorëve dhe në qëndrueshmërinë e destinacioneve.

Ndërsa Shqipëria kalon nga një fazë zgjerimi të shpejtë në një fazë konsolidimi, këto perspektiva bëhen edhe më të rëndësishme. Turizmi duhet të planifikohet dhe rregullohet si pjesë e politikave më të gjera të zhvillimit, në mënyrë që rritja të përmirësojë cilësinë e jetës për banorët, duke u ofruar njëkohësisht vizitorëve një përvojë autentike dhe me cilësi të lartë./Forbes Travel