Kultura

Nga

Anila Dedaj

Drejtuesi i Institutit të Historisë Afrim Krasniqi i bie kambanës së alarmit, për mënyrën se si përçohet historia e kaluar tek brezat e ri. Studiuesi shpjegon domosdoshmërinë e përfshirjes së institucioneve akademike, dhe flet për rolin imponues të shtetit, në procesin e përzgjedhjes së teksteve.

Nga

Anila Dedaj

Afrim Krasniqi, Beqir Meta e Hasan Bello në katër vëllime të Institutit të Historisë shpalosin fakte e dokumente arkivore të panjohura për “Indoktrinimin komunist përmes kulturës, letërsisë dhe artit”. Nga Ismail Kadare tek Fatos Arapi, si u sulmuan shkrimtarët në mbledhjet e Lidhjes, dhe pse nuk hapen dokumentet e pas viteve ’85. Krasniqi shpjegon nëse është i moralshëm retushimi dhe ndalimi i veprave artistike që u realizuan në diktaturë, dhe pse indoktrinomi vijon ende sot.

Nga

Anila Dedaj

Poetja e njohur Luljeta Lleshanaku, përzgjidhet nga shtëpia botuese gjermane Carl Hanser, për botimin e librit të dytë të saj në gjermanisht “Qyteti i Mollëve”. Pas suksesit në Angli dhe Amerikë, tanimë edhe Gjermania e vendos në toplistën e poetëve të rekomanduar. Në një rrëfim për “Report tv”, poetja tregon për jetën e saj, mes procesit të krijimtarisë e personales, si dhe përjetimet e pritjes, si kandidate për çmimin “Poeti Europian i Lirisë për vitin 2022” në Poloni.

Nga

Anila Dedaj

Shfaqja “Pak pakt” e Ledjan Gjeçit vihet në skenën e Teatrit Eksperimental. Në rolin e antagonistit, Met Xhelili, rrëfen përjetimet e pjesës për emigracionin edhe si prind. Aktori rrëfen emocionet ndryshe, kur luan në dramën shqipe, dhe bën thirrje për më shumë vëmendje institucionale ndaj kësaj gjinie.

Nga

Anila Dedaj

Nga Atwood te Pamuk, 1000 shkrimtarët më të njohur të botës përmes një marshi simbolik bëjnë thirrje për ndalimin e menjëhershëm të Luftës në Ukrainë. Po ashtu  protestën e tyre kundër pushtimit të nxitur nga Putin, e kanë shprehur përmes një letre, ku nuk kanë firmosur dhe shkrimtarë rus, mes tyre Ljudmilla Ulickaya.

Nga

Anila Dedaj

Historiani Beqir Meta, si bashkautor, zbulon fakte të reja në botimin  “Vatra”. Ai tregon për përpjekjet e Nolit për të krijuar një qeveri në ekzil, që do të drejtohej nga kundërshtari i tij më i madh mbreti Zog. Po ashtu, historiani zbulon raportet që diplomati pati me partinë Komuniste dhe Enver Hoxhën, dhe pse iu hap dosja hetimore.

Nga

Anila Dedaj

Akademiku dhe historiani Beqir Meta ‘skanon” figurën e Xhafer Devës. Pikëpyetjet mbi patriotizmin e tij dhe përgjegjësia e masakrës së 4 shkurtit. Studiuesi bën bilancet mbi përfitimet prej bashkëpunimit me gjermanët. Meta arsyeton mbi restaurimin e shtëpisë së Devës dhe rastet e tjera, nga Muzeu Etnografik i diktatorit tek, shtëpia e mbyllur e Kokalarit.

Nga

Dhurata Hamzai

-Akademiku anglez Sir Noel Malcolm, studiuesi amerikan David Hosafloock, albanologu rus Aleksandër Novik, studiuesi italian Italo Sarro, studiuesi grek Konstantinos Giakoumis dhe  akademiku Ioannis Vitaliotis flasin me dashuri dhe nostalgji sesi në një ditë të bukur nisën t’i përkushtohen me pasion mësimit të shqipes.

Nga

Anila Dedaj

Përkujtohet pas 8 dekadash, regjistrimi për herë të parë i këngëve popullore shqiptare në vitin 1942. Në një ekspozitë me materiale historike u shpalos kontributi i çiftit Tefta Tashko e Kristaq Koço për ruajtjen e muzikës së traditës.

Nga

Anila Dedaj

Shfaqja “Tri dimrat”  vendoset në Metropol. Elia Zaharia si nëna e Yllka Mujos, janë dy nga personazhet protagonistë, që shpalosin dramën për drejtësi. Sokol Angjeli rrëfen rezistencën e tij ndaj vijës së pamoralshme e bashkë me Xhuvanin, Lljarajan, Zhustin e aktorët e tjerë mbajnë publikun “të mbërthyer” pas pjesës.

Projekti "Shenjat e Kujtesës: Për një qytetet të vizitueshëm pa udhërrëfyes", mblodhi në Durrës akademikë studiues, arkeologë, historianë dhe specialistë të kulturës.

Nga

Kristaq Thano

Drama “kriminelja” në Teatrin e Fierit, mesazhi i fortë sensibilizues në Ditën Ndërkombëtare të Gruas.

Nga

Anila Dedaj

Është çelur ekspozita “EuroHumor” në Galerinë e Arteve Tiranë. Përfaqësues i fondit italian, Gianni Martini, ish gazetar e drejtor në “La Stampa” flet për ngjarjen artistike duke e lidhur me luftën Rusi-Ukrainë. Me dekada në shtypin e shkruar ai analizon rolin e fuqive të mëdha në këtë konflikt dhe flet për mundësinë e luftërave nukleare dhe humbjet e Evropës

Stefan Çapaliku në prozë, Ndue Dedaj në publicistikë dhe Eugjen Merlika në memorialistikë janë fituesit e edicionit të 6-të të çmimeve letrare mbarëkombëtare "At Zef Pllumi".

Nga

Anila Dedaj

Artisti i njohur Agim Sulaj ekspozon 18 vepra origjinale në Galerinë e Artit Tiranë. Karikatura e tij prek tema sociale që përkojnë me aktualitetin, mes tyre edhe lufta e  emigrimi. Piktori shpreh keqardhjen për Shqipërinë që zbrazet, e boshllëkun intelektual që lë pas emigrimi. Projekti për filmin e Felinit e shpie këtë vit në Paris, për të ekspozuar 55 punime.

Shkodranët kanë kremtuar karnavalet, një festë tradicionale që daton prej vitit 1860. Me muzikë dhe humor, përmes karvanit lëvizës artistët përçuan dhe mesazhe për politikën.

“Ditët e Kujtesës” në edicionin e tij të 7-të është ndalur këtë të premte, në qytetin juglindor të Korçës me një ekspozitë fotografish për publikun  ku në qendër të saj janë figurat dhe dokumente të periudhës së errët të regjimit komunist.

Gazetarja Rezarta Delisula përmes hulumtimeve dhe një pune kolosale në Arkivin Osman të Stambollit, sjell për herë të parë dokumente autentike jo vetëm për Tiranën por edhe për Shqipërinë, në librin e saj më të ri “Çfarë ka qenë Tirona?’’, ku ndër të tjera zbulohet jeta e panjohur e kryeqytetit.

Nga

Anila Dedaj

Prezantohet filmi “Burri” i regjisorit Artur Dauti. Pas 4 dekadash në animacion e me 25 filma të animuar, artisti kalon nga metoda tradicionale me laps e letër, në teknikën digjitale. Në këtë film me metrazh të shkurtër ai takon personazhin real me atë vizatimor